Sual ve Cavablar

Sual: Sizcə boşanmanın səbəbləri nə ola bilər?

Cavab: Həmd Allaha məxsusdur.

Boşanmanın səbəbləri çoxdur o cümlədən bura aşağıdakılar daxildir:

• Cütlər arasında yola getməmək; belə ki, onlardan biri digərini sevmir və ya heç biri digərini sevmir;

• Qadının pis əxlaq nümayiş etdirməsi, ərinə qarşı pis rəftarı və ya yaxşı və mübah şeylərdə qadının ərinə qulaq asmayaraq itaətsizlik etməsi; və ya kişinin zövcəsinə pis davranması, münasibəti və ona zülm etməsi və ona qarşı adil olmaması;

• Ər ilə arvadın bir-birinə qarşı şəriətdə buyurulan vəzifə borclarını yerinə yetirməməsi;

• Bir və yaxud hər iki tərəfin işlədiyi günahlar, nəticədə onlar arasında xoşagəlməz abu-hava yaranır və sonda boşanma ilə nəticələnir; bu günahlar aiddir: spirtli içkilər içmək və siqaret çəkmək;

• Qadın ilə kişinin valideynlərindən biri və yaxud hər ikisi arasında pis münasibət, abu-həvanın hökm sürməsi;

• Bir-biri ilə münasibətdə ər və arvadın hikmətsizliyə yol verməsi;

• Qadının öz təmizliyinin qeydinə qalmaması, pinti olması və qəşəng paltarlar geyərək özünü əri üçün bəzəməməsi, pis qoxular gəlməsi, xoş sözlər danışmaması və əri ilə görüşərkən gülərüzlü olmaması.


Müsəlman qadınlara dair fətvalar, hissə 2, səh.666

Boşanmaya ən böyük səbəb kişilırin gəzəyən olmasıdı. :mad: :mad: :mad:

çox bele eks cinsin nümayendeleri ferlidi

kisiler oz noqsanlarini gormek istemir,hemise hadiselere tek terefli baxir, teqsiri qadina yuklemeyi sevir. mence hami ozsehvini gorub duzeltse daha yaxsi olar, bir biirni suclamaqla hecde hecne yaxsiliga dogru getmez cunki.

Ən cox kişilərdi də.Etiraf etmək lazımdı... :cool:

Sual: Üzərində kafirlərin şüarlarını daşıyan idman paltarları geyinməyin hökmü nədir? Məs; üzərində italiyanın, almaniyanın və amerikanın emblemləri olan və ya üzərində bəzi kafir oyunçuların adlarının yazıldığı idman futbolkaları?



Cavab: Üzərində kafirlərin şüarlarını daşıyan paltarların aşağıdakı kimi təfsilatı var:

- Əgər bu paltarlarda xaç və bənzəri rəmzlər kimi kafirlərin dinlərinin şüarlarının rəmzləri varsa, bu zaman bu paltarları idxal etmək, satmaq və geyinmək caiz deyildir.

- Əgər bu şüarlar şəkil yerləşdirməklə və ya adını yazmaqla və ya bənzəri yollarla kafirlərdən bir kimsəni təzim edirsə, bu da əvvəlki hökmdəki kimi haramdır.

- Əgər bu şüarlar bir ibadətin rəmzi deyilsə, bir şəxsin təzimi üçün bir rəmz rolu daşımırsa, sadəcə mübah olan ticari əlamətlərdirsə - buna 'markalar' deyirlər - o zaman bu paltarlarda heç bir problem yoxdur.



Mənbə:

'Daimi Heyətin Fətvalarından', 24/24-25

Sual: Ölünü yuyan kəslər cənazə namazını əda etməzdən öncə paltarlarını dəyişib qüsl almalıdırlarmı?


Cavab: Həmd Allaha məxsusdur.

Məsələyə dair alimlər arasındakı doğru rəy budur ki, ölünü yuduqdan sonra qüsl almaq müstəhəbdir, fərz deyil.

Bu rəyin tərəfdarları İbn Abbas, İbn Ömər, Aişə, əl-Həsən əl-Bəsri, İbrahim ən-Nəhai, əl-Şafei, Əhməd, İshaq, Əbu Səvr, İbn əl-Münzir və digərləridir. Eləcə də, İbn Qüdamənin ən doğru hesab etdiyi rəydir.

Bax. Sünən ət-Tirmizi, 3/318; əl-Muğni, (1/134)

Şeyx Əlbani, Allah ona rəhmət etsin, demişdir:

Ölünü yuyan üçün qüsl alması müstəhəbdir. Çünki, Peyğəmbər, Ona Allahın salavatı və salamı olsun demişdir: “Kim ölünü yuyursa qoy qüsl alsın və kim cənazəni daşıyırsa qoy dəstəmaz alsın.”

Hədisi Əbi Davud, (2/62-63); ət-Tirmizi, (2/132) rəvayət etmişdir. Hədisin isnadlarından bəziləri həsən, bəziləri isə Müslimin şərlətinə əsasən səhihdir. İbn əl-Qeyyim, “Təhzib əl-Sünən” əsərində hədisə dair on bir isnad iqtibas etmiş və sonra demişdir: Bu isnadlar məlum hədisin məhfuz olduğuna dəlalət edir.

Mən (Şeyx Əlbani) deyirəm: İbn əl-Qəttan və eləcə də İbn Hazm “əl-Muhalla” (1/250; 2/23-25) əsərində; əl-Hafiz “əl-Təxlis” (2/134) əsərində hədisi səhih olaraq təsnif ediblər. Həmçinin deyir: ən azından bu hədis həsəndir.

Hədisin zahiri mənası dəlalət edir ki, (ölünü yuyana) qüsl almaq vacibdir, lakin biz bunun vacib olduğunu söyləmirik. Çünki mərfu kimi qəbul edilən iki məvquf hədis var. Bunlar aşağıdakılardır:

1. İbn Abbasdan gələn hədis. Hədisdə deyilir: “Ölülərinizi yuduqda ondan sonra qüsl almaq vacib deyil, çünki ölüləriniz nəcis deyil. Əllərinizi yumanız kifayətdir.” Hədisi əl-Hakim, (1/386); əl-Beyhəqi (3/398) rəvayət edib. Mən bu hədisin daha çox məvquf olduğunu hesab edirəm. Bu barədə əd-Daifa (6304) əsərində danışmışam.

2. İbn Ömərdən gələn hədis. Hədisdə deyililr: “Biz ölüləri yuyardıq və bizdən bəziləri bundan sonra qüsl alar, digər qism isə qüsl almazdı.” Hədisi Dərəqutni (191); əl-Xatib “Tarix” (5/424) əsərində səhih isnadla rəvayət etmişdirlər, necə ki, bu barədə əl-Hafiz bildirmişdir. Eləcə də İmam Əhməd bu barədə qeyd etmişdir. Əl-Xatib ondan rəvayət edir ki, o oğlundan bu hədisi yazmağı təkidlə istəyirdi.

Cənazənin Hökmləri, 71.72

Daimi Heyət (1/318) və Şeyx ibn Üseymin “Şərh ə-Mumti” (1/295) əsərində bu rəyin daha doğru olduğunu söyləmişdirlər.

Paltarları yumaq məsələsinə gəldikdə Sünnətdə buna dair heç bir əsas yoxdur, bunu etmək nə vacib, nə də müstəhəbdir.

Sual: Peyğəmbərimizə: Ya Məhəmməd deyə bilərik?

Cavab: Həmd Allaha məxsusdur.

Birincisi: Sağlığında peyğəmbərə sallallahu aleyhi və səlləm "Ya Məhəmməd" deyərək müraciət etmək qadağan idi. Çünki Allah təala buyurur: "Peyğəmbəri çağırmağı öz aranızda bir-birinizi çağırmağınızla eyni tutmayın! (Peyğəmbəri özünüz bir-birinizi çağırdığınız kimi çağırmayın. Ona "Muhəmməd, nə deyirsən?" yox, "Bəli! Buyur, ey Allahın elçisi, ey Allahın peyğəmbəri!" – deyə cavab verin"/ (ən-Nur 24:63)





Əd-Dahhak, İbn Abbasdan rəvayət edərək demişdir: "Onlar Ya Məhəmməd, Ya Əbəl Qasım deyərdilər. Lakin Allah təala Öz peyğəmbərinə qarşı hörmət olaraq bu cür çağırmağı onlara qadağan etdi. Beləcə onlar Ya Rəsulullah, Ya Nəbi Allah dedilər. Mücahid və Səid ibn Cübeyr də bənzərini söyləmişdirlər.

Qatadə demişdir: Allah Onun peyğəmbərinə hörmətlə davranmağı, təzim etməyi, rəhbər kimi şərəfləndirilməyi əmr etmişdir.

Müqatil ibn Həyyan demişdir: Onu çağıranda Ya Məhəmməd və Ya ibn Abdullah deyərək ad ilə müraciət etməyin. Lakin ona hörmətlə müraciət edin, şərəfləndirin və Ya Nəbi Allah və yaxud Ya Rəsulullah deyə çağırın.

Malik, Zeyd ibn Əsləmdən nəql edərək demişdir: Allah onlara əmr etmişdir ki, onu sallallahu aleyhi və səlləm şərəfləndirsinlər, hörmət etsinlər.

Beləliklə, peyğəmbərə sadəcə ad ilə mücərrəd şəkildə müraciət edilməməli, daha doğrusu bu cür demək lazımdır: Ya Rəsulullah, Ya Nəbi Allah.

İkincisi:

Vəfat etdikdən sonra dua edərək peyğəmbəri çağırmaq, ondan istəmək qadağandır. Çünki dua ibadətdir. İbadət də yalnız Allaha edilməlidir. Allah buyurur: "Şübhəsiz ki, (bütün) məscidlər Allaha məxsusdur. Allahdan başqa heç kəsə ibadət etməyin!" (Cin 72:18)

"Allahı qoyub qiyamətədək özünə cavab verə bilməyən bütlərə ibadət edən kimsədən daha çox (haqq yoldan) azmış kim ola bilər?! Halbuki bunlar (bu bütlər) onların (bütpərəstlərin) ibadətindən xəbərsizdirlər!" (əl-Əhqaf 46:5)


Peyğəmbərimiz sallallahu aleyhi və səlləm İbn Abbasa (radiyallahu anhu-Allah ondan razı olsun) demişdir: "İstəyəndə Allahdan istə, kömək istəyəndə Allahdan kömək dilə".

Tirmizi (2516) rəvayət etmişdir və Şeyx Albani (Allah ona rəhmət etsin) "Səhih Sünən əl-Tirmizi" əsərində hədisi səhih olaraq təsnif etmişdir.

Dua-faydanın cəlb olunmasını və zərərin dəf olunmasını, uzaqlaşmasını istəməkdir.

Dua yalnız "YA" söyləməklə edilmir. Daha doğrusu duada bu cür çağırmaq artıq insanlar arasında adət halını almışdır. Xüsusilə də, çətinlik gələndə və başına fəlakət gəldikdə insanlar "YA ALLAH", yəni EY ALLAH bizi xilas et, bizə kömək bəxş et, bizə dəstək ver deyə çağırırlar.
Bu iş tövhid əhlinin (Allahı ibadətdə təkləşdirənlərin) əməlidir. O kəslər ki, Allahdan başqasını öz dualarında çağırmırlar. Qəbirlərə və qurbangahlara ibadət edənlərə gəldikdə onlar "övliyaları" çağırırlar və "Ya Bədəvi, Ya Rifai, Ya Ceylani (Ya Mir Mövsüm Ağa, Ya Əli, Ya Hüseyin, Ya Həzrəti Abbas və s) deyə çağırırlar. Bunun mənası odur ki, onlar Ey Bədəvi bizə kömək et, bizim dadımıza çat, bizi xilas et deyirlər.
Həmçinin onlardan bəziləri: Ya Rəsulullah, Ya Məhəmməd deyirlər. Bu da ondan istəmək, kömək istəmək və ona yalvarmaqdır.

Məlumdur ki, bu cür çağırmaq Muhəmməd sallallahu aleyhi və səlləm və digər rəsulların gətirdiyi risalətə qarşı ən böyük ziddiyyət, müxalif olmaq, ona qarşı çıxmaqdır. Tövhidə dəvət, yalnız Allaha ibadət etmək, digərlərinə ibadəti tərk etmək-kitablarda nazil olmuşdur.
Allahın Öz qulları üçün din olaraq seçdiyi islam dinində Allahdan başqasına, göndərilən heç bir peyğəmbərə və yaxud Allaha yaxın olan heç bir mələkə dua etmək qəbul olunmur. Əksinə biz yalnız Allaha dua etməli, Ondan istəməliyik. Belə ki, Allah təala buyurur: "(Bütlər yaxşıdır) yaxud əli hər yerdən üzülüb darda qalan birisi Ona dua etdiyi zaman onun duasını qəbul buyuran, (sizdən) şəri sovuşduran, sizi yer üzünün varisləri edən kimsə? Məgər Allahla yanaşı başqa bir ilah var? Siz nə az düşünüb daşınırsınız?" (ən-Nəml 27:62)

Nəticə etibarilə məlum olur ki, bir kəs "Ya Məhəmməd və yaxud Ya Rəsul Allah söyləyirsə, bundan qəsdi ondan istəmək və ondan kömək diləmək deyilsə, o zaman bunda bir qəbahət yoxdur. Məsələn, onu yadına salmaq və yaxud xatırlamaq və yaxud hədis oxuyarkən "sallallahu aleykə ya Rəsul Allah (Sənə Allahın salamı olsun ey Allahın rəsulu)" və yaxud sənin sözlərin necə də əzəmətli və gözəldir Ey Allahın elçisi söyləməkdə bir qəbahət yoxdur. Lakin "Ey Məhəmməd" söyləmək əxlaqa ziddir, necə ki bunu yuxarıda zikr etdik.

Şeyx İbn Bəzdən (Allah ona rəhmət etsin) soruşmuşdurlar: Dünyanın hər hansı bir yerində olan bir kəs Ya Məhəmməd, Ya Rəsul Allah söyləyərsə, onu çağırarsa bu şirkdirmi?

O cavab vermişdir:

Allah Sübhənahu və Təala Öz Mübarək Kitabında və Rəsulunun sallallahu aleyhi və səlləm dodaqları ilə bəyan etmişdir ki, ibadət yalnız və yalnız Allah təalanın haqqıdır, heç kəsin ibadətdə payı yoxdur, həmçinin dua da ibadətin bir növüdür. Beləcə, dünyanın hər hansı bir yerində bir kəs Ya Rəsul Allah, Ya Nəbi Allah və yaxud Ya Məhəmməd söyləyirsə, və yaxud məni xilas et, mənə dəstək ol, mənə şəfa ver, ümmətinə dəstək ver, xəstə müsəlmanlara şəfa ver, onlardan doğru yolda olmayanları hidayətinə qovuşdur və s. sözlər söyləyərsə, o zaman həmin insan onu sallallahu aleyhi və səlləm Allaha ibadətdə şərik edir, şərik qoşur. Eyni hökm digər peyğəmbərləri, mələkləri, övliyaları, cinləri, bütləri və yaxud istənilən yaradılmış şeyləri Allaha şərik qoşan kəslərə də aiddir. Çünki Allah təala buyurur: ""Mən cinləri və insanları yalnız Mənə ibadət etmək üçün yaratdım! (Zariyat 51:56)
"Ey insanlar! Sizi və sizdən əvvəlkiləri yaratmış Rəbbinizə ibadət edin ki, müttəqi olasınız! (Allahdan qorxub pis əməllərdən çəkinəsiniz!)" (əl-Bəqərə 2:21)

Sitatın sonu "Məcmu Fətəvə əl-Şeyx ibn Bəzz" (2/453).

Şeyx ibn Üseymindən (Allah ona rəhmət etsin) soruşmuşdurlar:
Bəzi insanlar çətinliyə düşdükdə, sıxıntı anlarında Ya Məhəmməd və yaxud Ya Əli, ya Ceylani deyə söyləyirlər. Bunun hökmü nədir?

O belə cavab vermişdir:

Əgər bundan məqsədləri, niyyətləri onlara dua edərək bir şey istəmək və kömək diləməkdirsə, o zaman həmin insan müşrik olur, yəni böyük şirk edir, islamdan çıxır, onun tövbə etməsi və duasında yalnız Allahı çağırması fərzdir. Allah təala buyurur: "(Bütlər yaxşıdır) yaxud əli hər yerdən üzülüb darda qalan birisi Ona dua etdiyi zaman onun duasını qəbul buyuran, (sizdən) şəri sovuşduran, sizi yer üzünün varisləri edən kimsə? Məgər Allahla yanaşı başqa bir ilah var? Siz nə az düşünüb daşınırsınız?" (ən-Nəml 27:62)

Müşrik olmaqla bərabər həmin insan özü-özünü aldadır, səfeh vəziyyətinə qoyur. Allah təala buyurur: "(Ya Rəsulum!) Özünü səfehliyə qoyanlardan başqa kim İbrahimin dinindən üz çevirər? Həqiqətən, Biz onu dünyada (peyğəmbərlik və Kəbəni təmir etmə üçün) seçdik. Şübhə yoxdur ki, o, axirətdə də əməlisaleh olanlardandır". (əl-Bəqərə 2:130)

"Allahı qoyub qiyamətədək özünə cavab verə bilməyən bütlərə ibadət edən kimsədən daha çox (haqq yoldan) azmış kim ola bilər?! Halbuki bunlar (bu bütlər) onların (bütpərəstlərin) ibadətindən xəbərsizdirlər!" (əl-Əhqaf 46:5)

Sitatın sonu, Fətəvə əl-Şeyx ibn Üseymin (2/133)

Allah daha yaxşı bilir.

VALENTİN GÜNÜNÜ KEÇİRMƏYİN HÖKMÜ
Valentin günü haqqında qısaca məlumat
VALENTİN KİMDİR?
QƏRB MƏDƏNİYYƏTİNƏ DAİR ÇOX MARAQLI FAKTLAR
ÖZÜNÜ MÜSƏLMAN HESAB EDƏNİN VALENTİN GÜNÜNƏ MÜNASİBƏTİ

VALENTİN GÜNÜNÜ KEÇİRMƏYİN HÖKMÜ ?

Valentin günü haqqında qısaca məlumat

Müşrikliyin 17 əsrdən çox əvvəl hakim olduğu romalılar arasında ən geniş yaylmış bayramlardan biri sevgi bayramı idi. Bütpərəst romalıların etiqadına görə, bu bayram “mənəvi sevgi”nin ifadəsi idi.

Romalıların bütpərəst bayramları ilə bağlı olan və xristian varisləri tərəfindən sadicəsinə davam etdirilən bəzi əfsanələr var idi. Bu miflərin içərisində ən məşhuru, romalıların inanclarına görə, Romanın əsasını qoyan, dişi canavar tərəfindən bir gün əmizdirilən və bununla da dişi canavar tərəfindən ona güc və müdriklik verilən “Romulus” haqqında idi. Romalılar bu hadisəni hər il fevralın ortaları böyük bayram şəklində qeyd edərdilər. Bu bayramın ayinlərindən biri də it və keçi qurban vermək idi. Qüvvətli və əzələli iki gənc itin və keçinin qanını bədənlərinə sürtər, sonra isə qanı südlə yuyardılar. Sonra orada öndə bu iki gənc olmaqla, küçələr boyu böyük təntənəli yürüş olardı. Bu gənclər həmin dərinin hissələri ilə yollarına çıxan hər bir kəsi vururdular. Romalı qadınlar bu zərbələri xoşluqla qəbul edirdilər, çünki onlar inanırdılarn ki, bununla onlar sonsuzluğun qarşısını alacaqlar və ya buna çarə olacaqdır.

Bu günlərdə bir çox əcnəbi, qəribə mədəniyyətlərə dair ənənələrə göz yuman və onları qeyd etməklə bu adət-ənənələrə dalan əksər müsəlmanlar nə etdiklərindən qafildirlər və etdiklərinin fərqində deyirlər. Onlar sadəcə kor-koranə, düşünmədən öz kor, bəsirətdən məhrum qalmış böyüklərinin ardınca addımlayırlar.

Günahsız bir əyləncə, əslində göz gəzdirdikdə isə bu cür adət-ənənələrin kökünün müşrik adət ənənələrinə gedib çıxdığını çox az dərk edirlər. Onların qucaqlarını açdıqları bu şüarların küfr şüarları ola biləcəyini heç düşünmürlər. Onların mənimsədikləri bu fikirlərin mövhumat olduğunu belə düşünmürlər. Bunun islam dininin gətirdiklərnə müxalif olduqlarnı və islama qarşı olduqlarına əhəmiyyət vermirlər.

VALENTİN KİMDİR?

Valentin gününə bir nəzər yetirin! Avropa ölkələrinin əksəriyyətində ölümün dərinliyinə qərq olduqdan və daha sonra Britaniya və Amerikada canlandıqdan sonra, bir də baxırsan ki qəflətən, gözlənilmədən bir çox müsəlman ölkələrində Valentinlər peyda olmağa başlamışdır. Valentin kim olmuşdur? Bu günü nə üçün qeyd edirlər?

Əfsanələr uydurmaq onların (xristianların) adətləri olduğu kimi bu barədə də əfsanələr çoxdur. Lakin bu qədəri daha aydındır: Valentin günü Romalılar tərəfindən eradan əvvəl 4-cü əsrdə Luperkusa sitayiş, hörmət əlaməti olaraq yerinə yetirilən bir ayin kimi həyata keçirilmişdir. Luperkus “məhsuldarlıq və bir kilsəyə mənsub olan dindarların” ilahı hesab edilirdi. Bunun başlıca cazibədarlığı “əylənmək və ləzzət almaq üçün” cavan, gənc qadınları cavan kişilər arasında bölüşdürmək üçün növbəti ilə kimi keçirilən lotoreya oyunundan ibarət idi.

Bu gün ilə bağlı eyni dərəcəli alçaq, rəzil adətlərdən biri də bir kiçik keçi dərisinə bürünmüş və əllərində keçi dərisindən kəmərlər ilə cavan qadınların iki cavan kişi tərəfindən “şallaqlarla yüngülcə vuraraq həyəcanlandırılması və ağıllarının əlindən alınması” idi. Onlar qurban kəsilmiş keçi və itlərin qanlarını öz bədənlərinə sürtərdilər. “Müqəddəs kişilərin” “müqəddəs” şallaqlarının təsirindən həmin qadınların doğmasının daha effektiv olduğuna inanırdılar.

Həmişə olduğu kimi, xristianlar uğursuz şəkildə Luperkalianın pis ənənələrini qeyd etməyi əldən buraxmamışdırlar. Əvvəlcə onlar qadınların adları olan lotoreyaları müqəddəslərin adları ilə dəyişdilər. İdea belə idi ki, növbəti ildə cavan kişilər lotoreyadan adını çəkdikləri müqəddəsin həyatı barəsində yarışacaqdılar. Romada və başqa yerlərdə xristianlar, romalılar kimi bunu etməyə davam etdilər.

Məşhur fitnənin görünüşünü qorumaqla hələ bunu “savab” məqsədi kimi həyata keçirmək ideyası görünür yaxşı işlənmişdir. Hələ bir nəzər salın, o insanlara ki hələ də aciz şəkildə məşhur televizya əyləncələrinin formatlarından istifadə edərək “xeyiri” reklam etməyə çalışırlar. Ola bilsin ki, onlar tarixdə bu epizoddan nə isə öyrənə bilərdilər. Bu bədbəxt tərzdə uğursuzluq ilə nəticələnmişdir.

Bu ənənənin yeganə nailiyyəti Luperkalianın müqəddəs Valentin Gününə dəyişdirilməsi olmuşdur. 496-cı ildə Papa Gelasius bunu müqəddəs Valentin adında birinin şərəfinə etmişdir. Bununla belə, xristian əfsanələrində 50-ə qədər müxtəlif valentinlər var. Onlardan ikisi məşhurdur. Baxmayaraq onların həyatı və özəllikləri də sirr olaraq ört-basdır edilmişdir.

Bu bayramın həqiqi mahiyyətinə daha uyğun olan bir əfsanəyə görə müqəddəs Valentin “sevənlərin müqəddəsi” olmuşdur. Onun özü də dustaq yoldaşının qızına aşiq olmuşdur.

Bu lotoreyaların keçirilməsi nəticəsində meydana gələn ciddi problemlərdən dolayı Fransız hökuməti 1776-cı ildə Valentin ayininin keçirilməsini qadağan etmişdir. Həmçinin illər ötdükçə İtaliya, Macarıstan və Almaniyada bu mərasim silinib getmişdir. 17-ci əsrin əvvəlində “Pyuritanların” güclü olduğu bir dövrdə bu bayram İngiltərədə qadağan olunmuşdu. Lakin Kral II Çarles 1660-cı ildə bunu yenidən canlandırdı.

İngiltərədən Valentin ayini Yeni Dünyaya gəlmişdir. Orada işgüzar, mahir Yankilər (Amerikanlar) pul qazanmaq üçün yaxşı vasitə, fürsət hiss etdilər. Esser A Houland, 1840-cı ildə ilk dəfə olaraq Amerikan Valentin Günü adlanan kommersial kartlar buraxdı. Birinci ildə valentinlərin qiyməti 5000 dollara satılmışdı. Belə ki, 5000 dollar az pul deyildi. O vaxtdan bəri Valentin sənayesi çiçəklənmişdir.

Eyni rəvayət də Halluvin haqqındadır. Belə ki, normal insan məxluqları şeytana ibadəti təcəssüm etdirən qədim müşrik ayinlərini qanuniləşdirmək üçün şeytan və cinlərə bənzəyən paltarlar geyirdilər.

Həmin əhvalatın müşrik adı “Samhain” (soven-tələffüz edilir) adlanırdı. Valentin günündə olduğu kimi, Xristianlıq da adını dəyişdi, lakin müşrik lövbərləri (kökləri, əsasları) dəyişmədi.

Müsəlman ölkələrində beş ulduzlu hotellərdə Halloven şənlikləri zənginlərin cahilliyin uzaq dövrlərinin mövhumatını qedy etməkləri üçün icra edilir. Bir dəfə hətta insan qurbanı kimi rəzil bir ayini həyata keçirmişdirlər.

Kristmas məsələnin başqa bir yönüdür. Bu gün müsəlman dükançlılar və alıcılar İslamabad və yaxud Dubay, Qahirədə Kristmas şüarlarını alırlar. Başqa bir dinin dini mərasimlərinə qoşulmaq kifayət qədər günahdır. Bundan daha pisi olan isə Xristianlar tərəfindən adı dəyişdirilən müşrik mərasimi Saturnaliadır.

Hətta zahirən zərərsiz görünən mərasimlərin müşrik mərasimləri ilə müəyyən əlaqəsi var. Bir əhvalata görə, müşrik ənənələrində insanlar pis ruhlardan, xüsusilə də öz doğum günlərində qorxurdular. İnanırdılar ki, insanlar öz gündəlik həyat tərzini dəyişdikdə, pis ruhlar insan qocaldıqca onun üçün daha çox təhlükəyə çevrilirdi. Ona görə də ailə üzvləri və dostlar doğum günündə həmin insanı gülüşlər və sevincə əhatə edirdilər ki onu şərrdən qorusunlar.

Məgər ağlı səlim bir insan necə düşünə bilər ki, islam dini islamın etiqad və prinsiplərinə qarşı dərin kök salmış adət ənənələrə etinasız yanaşacaq? İslam dini gəlmişdir ki, müşrikliyin bütün formalarını darmadağın etsin; islamın ardıcıllarının həyatında bunun heç bir izi olmalı deyil.

Bundan əlavə, islam dini öz saflığını və möminlərin özünəməxsus şəxsiyyətini qorumaqda çox həssasdır. Islam qanunları və təlimləri bunu təmin etmək üçün təfsilata gedir.

Məsələn, günəş çıxan vaxt, zenitdə və günəş batarkən namaz qılmaq qadağandır. Bunun qadağan olunmasının hikməti günəşə ibadət edənlərin əməlləri ilə bu ibadət əməlinin qarışması ehtimalıdır. Məhərrəm ayının müstəhəb orucu; o zamanlar Yəhudilər tərəfindən əsasən yerinə yetirilən bir ibadətdən bunu fərqləndirmək üçün müsəlmanlardan tələb olunur ki, daha bir gün əlavə etsinlər (Məhərrəm ayının 9-u, yaxud 11-i). Müsəlmanların kafirlərə oxşaması qadağandır.

Müsəlman bir kəs daimi bir müsəlmandır. Sevinc və kədərdə, bayramlar və çətinliklərdə müsəlmanlar bir doğru yoldan tutmalıdırlar-çox saylı azdırıcı yollardan deyil. Bu böyük bir faciədir ki, cahiliyyə qüvvələrinin və amansız kütləvi informasiya vasitələrinin kommersiya və mədəni təbliğatının müntəzəm çərçivəsi altında müsəlmanlar Valentinləri, Haloven şeytanlarını və hətta Santa Klausları qucaqlamağa başlamışdırlar. Bu da heç qəribə deyildir!

Peyğəmbərimizin sallallahu aleyhi və səlləm sözü haqqdır

Çünki müsəlman ümmətinin rəhbəri Muhəmməd sallallahu aleyhi və səlləm 14 əsr bundan əvvəl bizə xəbər vermişdir ki onun ümmətindən bir zümrə insanlar adət və ənənələrində Allahın düşmənlərinin yoluna tabe olacaqlar. Əbu Səid əl-Xudri radiyallahu anhu rəvayət edir ki, peyğəmbər sallallahu aleyhi və səlləm dedi: "Sizdən əvvəlkilərin yolunu (etdiklərini) qarış-qarış, arşın-arşın davam etdirəcəksiniz. Hətta kərtənkələ dəliyinə girsələr də onların arxasınca gedəcəksiniz. Biz dedik: Ya Rəsulullah, yəhidilər və xristianlarmı? O: Başqa kimlər?!-dedi". (Buxari 8/151; Müslim 4/2054).

Peyğəmbərin sallallahu aleyhi və səlləm söylədikləri həqiqətən də baş vermişdir və son dövrlərdə bir çox müsəlman ölkələrində bu daha geniş yayılmışdır. Müsəlmanların bir çoxu adət-ənənələri və davranış tərzlərində Allahın düşmənlərinin yolu ilə addımlayır, bəzi ayinlərdə və bayramların keçirilməsində özlərini onlara oxşadırlar. Ona görə də son olaraq bütün müsəlman cavanlara nəsihət edirəm ki, dinlərini yaxşı öyrənsinlər, Allahdan lazımınca qorxsunlar və bilsinlər ki, izzət qeyri-müsəlmanlara oxşamaqda deyil Allahın dinində və ona tabe olmaqdadır.

Allah təala buyurur: “Halbuki şərəf-şan da, (qüvvət və qələbə də) yalnız Allaha, Onun Peyğəmbərinə və möminlərə məxsusdur, lakin münafiqlər (bunu) bilməzlər!” (Əl-Münafiqun 63:8)

Indi isə gəlin Valentin Gününün qeyd edildiyi qərb cəmiyyətlərinin vəziyyətinə göz gəzdirək və özümüzə belə bir sual verək: “Həmin cəmiyyətlərdə nikah əlaqələrinin durumu nə haldadır? Bu cür mərasimlərin kişi (ər) və (arvad) qadınlar arasında qarşılıqlı əlaqələrdə hər hansı müsbət təsiri varmı?

Buyurun onların özlərinin tədiqatları və statistik göstəricilərinə baxın:

BUDUR QƏRB MƏDƏNİYYƏTİNƏ DAİR ÇOX MARAQLI FAKTLAR

1. 1987-ci ildə həyata keçirilən Amerikan tədqiqatında bildirilir ki, kişilərin 79%-i öz qadınlarını döyürlər. Bu xüsusilə də evli olduqları zaman daha çox özünü büruzə verir...! (Əl-qabas qəzeti, 15/2/1988

2. Ruhi Sağlamlıq üzrə Milli Amerikan İdarəsi tərəfindən aparılmış tədqiqatda deyilir:
-təcili yardım mərkəzlərinə gedən qadınların 17 %-i öz həyat yoldaşları və “oğlan dostları” tərəfindən döyülməyə məruz qalan qurbanlardır.
-Əvvəllər ən azından bir dəfə xəsarət alaraq müalicə almaq üçün xəstəxanaya köçürülənlərin 83%-nin döyülməyə məruz qalaraq xəstəxanaya alınmışdırlar.
Tədqiqatda əlavə olunur ki, bəzi qadınlar müalicə üçün xəstəxanalara getməmişdirlər, sadəcə öz zədələrini evdə müalicə etdirirlər.

3. Müayinə üzrə Mərkəzi Amerikan Agentliyinin hesabatında deyilir ki, Amerikada hər 18 saniyədən bir öz əri tərəfindən döyülən qadınlar var.

4. Amerikan Time jurnalında deyilir ki, təxminən 6 miliyon döyülən qadından 4000-i həmin zərbələr nəticəsində dünyasını dəyişirlər.

5. Almanlar tərəfindən aparılan tədqiqatda bildirilir ki, 100 000-dən heç də az olmayan qadın öz həyat yoldaşları və yaxud yaşadıqları kişilər tərəfindən illik fiziki və yaxud psixoloji zərbələrə məruz qalırlar. Həqiqi göstərici ola bilsin ki, milyonu aşır.

6. Fransada təxminən 2 milion qadın döyülmək ilə üzləşirlər.

7. Britaniyada 7000 qadının iştirak etdiyi rəy sorğusunda onlardan 28%-i bildirmişdir ki, onlar öz ərləri və “oğlan dostları” tərəfindən hücumlara, zorakılığa məruz qalmışdırlar.

Elə isə axı necə inanmaq olar ki, Valentin Günü evlənənlər üçün müəyyən fayda ifadə edir: Həqiqət budur ki, bu (Valentin Günü) əxlaqsızlıq və qadağan olunmuş əlaqələrə səsləyən bir çağırışdır.

Öz həyat yoldaşını səmimi qəlbdən sevən kişinin ona öz sevgisini bildirməsi üçün bu bayramı keçirməyə ehtiyacı yoxdur. O öz sevgisini ona hər zaman və bütün hallarda nümayiş etdirməlidir.

ÖZÜNÜ MÜSƏLMAN HESAB EDƏNİN VALENTİN GÜNÜNƏ MÜNASİBƏTİ

Müsəlmanın bu bayrama qarşı münasibəti açıq aydın olmalıdır:

1. O bu bayramı keçirməməlidir və yaxud onları keçirən “cahil müsəlmanlara” qoşulmamalıdır. Çünki Quran və hədislərdə keçən dəlillər göstərir ki, kafirlərin bayramlarını keçirmək qadağandır.

Əl-Hafiz əl-Zəhəbi Allah ona rəhmət etsin demişdir: “Bir halda ki, xristianların və yəhudilərin onlara xas, məxsus öz bayramları var, ellə isə müsəlmanlar o bayramların keçirilməsində onlara qoşulmamalıdır, necə ki (müsəlman) bir kəs onların dininə qoşulmur (qəbul etmir) və yaxud onların qibləsinə dönmür”. (Təşəbbuh əl-Xəsis bi əhl Əl-Xəmis, Hikmət jurnalı, 4/193)

Həmçinin sələfi salehlərimizin (saleh əcdadlarımız) başlıca prinsiplərindən biri Əl-Vələ vəl Bəra (Dost və Düşmən-Allahın dostlarını dost, düşmənlərini düşmən tutmaq) prinsipidir. Ona görə də Lə iləhə illəllah Muhəmmədən Rəsulullah söyləyən hər bir kəsə vacibdir ki bu prinsipə tabe olsun. Müsəlman yalnız müsəlmanları, möminləri sevməli və kafirlərə isə nifrət etməlidir, onlara müxalif olmalı və onlardan fərqlənməlidi. O bilməlidir ki, kafirlərə oxşamaq böyük fəsadlara səbəb olduğu kimi, möminləri dost tutmaq da böyük, saysız-hesabsız faydalar gətirir. Həmçinin bilmək lazımdır ki, müsəlmanlar kafirlərə bənzəyəndə bu onları xoşbəxt edir və qəlblərini sevinclə doldurur, müsəlmanların qəlblərində kafirləri sevməsi ilə nəticələnir. Əgər müsəlman bir qız Marqaret və yaxud Hilarinin bu bayramı qeyd etdiklərinə görə o da bunu qeyd edirsə, bu şübhəsiz göstərir ki, o (cahilliyindən) onlara tabe olur və onların bu davranışını təsdiq etmiş olur.

Lakin Allah təala buyurur: “Ey iman gətirənlər! Yəhudi və xaçpərəstləri (özünüzə) dost tutmayın! Onlar bir-birinin dostudurlar. Sizdən kim onlarla dostluq edərsə, o da onlardandır. Allah zalım tayfanı düz yola yönəltməz!” (Əl-Maidə 5:51)

NƏTİCƏ

Kafirlərə bənzəməyin ən pis təsirlərindən biri budur ki, bu bayramları keçirdikdə elə görünür ki, guya onların ardıcılları çoxdur.

FATİHƏ surəsinin hər iki rəkətində:
6- “Bizi doğru (düz) yola yönəlt!
7 - Nemət verdiyin kəslərin yoluna! Qəzəbə düçar olmuşların (yəhudilər) və (haqdan) azmışların (xristianların) (yoluna) yox!”

oxuyaraq, möminləri doğru yola hidayət etmək üçün və Allahın qəzəbini qazanan və yolunu azanların yolunda uzaqaşdırmaq üçün bu ayələri oxuyan, sonra da öz seçimi və arzusu ilə onların yoluna tabe olan bir müsəlmana belə etmək heç də yaraşmaz!!!

Bir də məgər kafirlərin bu bayramını keçirən və yaxud keçirmək üçün müxtəlif bəhanələr, üzrlər irəli sürən və sonra da “Mən Allahı və Məhəmməd Peyğəmbəri sallallahu aleyhi və səlləm” sevirəm söyləyən müsəlmanların peyğəmbərimiz Muhəmmədin sallallahu aleyhi və səlləm “karikaturasını” çəkən və ələ salan xristianlara hədiyyəsi budur mu!!! Allah bütün cahil müsəlmanlara hidayət versin. Elə isə bilin ki, həqiqi sevgi Allahın Rəsuluna tabe olmaqdır. Allah təala buyurur: “De: "Əgər siz Allahı sevirsinizsə, mənim ardımca gəlin ki, Allah da sizi sevsin və günahlarınızı bağışlasın. Allah Bağışlayandır, Rəhmlidir".

Hə belə....Onda yeni ili hec kecirməməliyik! Amma qeyd edirek.... "starıy noviy qod" deye hələ 13 yanvarida qeyd edenlərimiz var..Niye edirik onda??????

Evlilikləri gecikən qadınlara verəcəyim nəsihət bundan ibarətdir ki, bu qadınlar dua etməklə və itaətlə Allaha tərəf dönsünlər ki, Allah onlara dinindən və əxlaqından razı qalan birini onlara bəxş etsin. Əgər bir insan ixlasla, səmimi qəlbdən və əzmlə, qətiyyətlə Allaha tərəf dönərsə, üz tutarsa, Ondan yardım diləyərsə, duanın qaydalarına riayət edərsə və duanın qəbul olunmasına mane olacaq hər hansı bir şeydən uzaq durarsa, baxın görün Allah Təala bu halda nə buyurur: “(Ya Rəsulum!) Bəndələrim Məni səndən soruşduqda söylə ki, Mən (onlara) yaxınam. Dua edib Məni çağıranın duasını qəbul edərəm. Gərək onlar da Mənim çağırışımı qəbul edib Mənə iman gətirsinlər. Bununla da, ola bilsin ki, doğru yola yetişsinlər.” [Əl-Bəqərə 2:186]






Digər bir ayədə Allah Təala buyurur: “Rəbbiniz buyurdu: “Mənə dua edin, Mən də sizin dualarınızı qəbul edim! (Məni çağırın, harayınıza yetişərəm, yaxud yalnız Mənə ibadət edin, sizi mükafatlandıraram!) Mənə ibadət etməyi təkəbbürlərinə sığışdırmayanlar Cəhənnəmə zəlil olaraq girəcəklər!” [Ğafir 40:60]

Allah təala bildirir ki, qulun duasının cavabı qul Allahın əmrlərinə icab edib Ona iman gətirdikdən sonra verilir. (Çarə kimi) Allaha üz tutmaq, Onun qarşısında özünü zəlil hiss edərək Ona yalvarıb-yaxarmaqdan sonra da duanın cavabını gözləməkdən daha güclü bir silah görmürəm. Peyğəmbərin (Ona Allahın salavatı və salamı olsun) belə söylədiyi rəvayət olunur: “Bilin ki, qələbə səbir etməklə gəlir, rahatlıq sıxıntıdan sonra, asanlıq isə çətinlikdən sonra gəlir.” 1. Əhməd və digərləri rəvayət etmişdirlər. Əlbani hədisi səhih olaraq təsnif edib. Əlbani, Səhih əl-Cami, cild. 2, səh. 1151.

Allahdan diləyim budur ki, bu qadınlar və onlar kimi digər qadınların işlərini asanlaşdırsın və onlara əməlisaleh həyat yoldaşları qismət eləsin, dinlərində və dünyəvi işlərinin yaxşılaşmasında onlara kömək olsunlar.

Salavatın faydaları

1. Allahın əmrini yerinə yetirmiş olursan.
2. Bir salavat dedikdə on salavat sənə deyilir.

3. Qiyamət günü Peyğəmbərin (Allahın ona salavat və salamı olsun) şəfaətinə nail olursan.

4. İnsanın daimi olaraq, Peyğəmbəri (Allahın ona salavat və salamı olsun) sevməsinə səbəbdir.

Salavat deməyin yerləri


1. Namazın axırıncı təşəhhüdündən sonra.

2. Cənazə namazında, ikinci təkbirdən sonra.

3. Peyğəmbərin (Allahın ona salavat və salamı olsun) adı zikr olunduqda.

4. Məscidə girib, çıxdıqda.

5. Azanı eşitdikdən sonra.

6. Dua etdikdə.

7. Cümə günü.

8. Xütbə verdikdə.

9. Məclisdən qalxdıqda.

10. Nikah kəsdikdə.


Qeyd: Bu günkü günümüzdə çox kitablarda Peyğəmbərin (Allahın ona salavat və salamı olsun) adı gəldikdə (s.a.s), (s.ə.v), (ə.s) və yaxud salavatın başqa növlərinin tək baş həriflərini yazmaqla kifayətlənirlər. Bu cür yazılış alimlər tərəfindən şiddətlə inkar edilərək bunun sünnəyə müxalif olduğunu qeyd etmişlər. Həmçinin bu cür yazılış oxuyan və ya eşidəni böyük savabdan məhrum etməsinə səbəbdir. İmam Suyuti “Tədribu ər-Ravi” kitabında qeyd edir ki, ilk dəfə belə hərifləri yazan şəxsin əlini kəsmişlər. Çünki ilk dəfə bu pis adəti o qoymuşdur. Məhz buna görə müsəlmanlar bu adətdən əl çəkməli və Peyğəmbərin (Allahın ona salavat və salamı olsun) adı gəldikdə salavatı tam şəkildə yazmalıdırlar.

Elmə yiyələnmək, eləcə də saleh və xeyirxah əməl etmək üçün ağıl ilkin şərtdir. Cuşa gəlmək və yaxud məst olmaq kimi ağılı örtən mistik hallar ağılın naqis, qeyri-kamil durumlarıdır. Ağıl ilə ziddiyyət təşkil edən ideyalar yanlışdır. Bununla belə, ağıl özü-özlüyündə kifayət etmir; vəhy olmadan ağıl özü-özlüyündə ötüşə, davam edə bilməz. Belə ki, ağılın hüdudlarını keçən, aciz qoyan həqiqətlər barədə bilgi və elmi yalnız vəhy yolu ilə əldə olunabilər.

Teoloqlardan (ilahiyyatçı, ruhanilər) bir çoxu öz fikir və düşüncələrində sadəcə ağıla söykənir və ona xüsusi bir şəkildə etimad edirlər. Onlar ağıllarını iman və Quran ilə qarşı-qarşıya qoyurlar.

Elm, bilik ağılın ümumi prinsiplərinə əsaslanmaqla əldə olunur.

Sufilərin bir çoxu, digər tərəfdən, ağılı məzəmmət, ittiham edir və bunda qüsur tapmağa çalışırlar. Onlar iddia edirlər ki, ali, uca vəziyyət və hallar, daha yüksək mənəvi durumlara
yalnız ağılı inkar etməklə nail olmaq mümkündür, əks halda buna nail olmaq heç bir zaman mümkün deyil. Onlar ağıl ilə ziddiyyət təşkil edən və özündən getmək, coşğunluq, cuşa gəlmək və məst olmaq ilə nəticələnəcək fikir və düşüncələri irəli sürürlər. Onlar, özlərinin də iddia etdiyi kimi, yalnız ağıl tamamilə örtüldüyü zaman hasil olacaq, gerçəkləşəcək həqiqət və hissiyyat, təcrübələrə inanırlar; eləcə də ağılın açıq-aşkar şəkildə inkar, təkzib etdiyi və ağılın buna şahidlik, bunu təsdiq etmədiyi məsələlərə inanırlar.

Bu mənbələrin hər ikisi yanlışdır. Sözsüz ki, ağıl fayda və gözəl həyat üçün ilkin şərt olduğu kimi eynilə bütün elmlər üçün də ilkin şərtdir. Ağıl sayəsində insan elm və üstün dərəcə, fəzilət əldə edir, lakin ağıl heç də özü-özlüyündə kifayət etmir. Ağıl sadəcə ruhun əzası, üzvüdür, gözün görmə qabiliyyətində mövcud olan güc kimi bir gücdür, ağıl yalnız iman və Qurandan nur aldığı zaman işləyir, necə ki, göz o zaman görür ki, günəş və yaxud oddan işıq qəbul etmiş olsun.

Təkbaşına tərk edildikdə, ağıl əvvəlcədən bunları bilmək ilə təchiz olunmadığı məsələləri bilməyə qadir deyil. Digər tərəfdən, ağıl tamamilə örtüldükdə, insanın qəbul etdiyi fikir və düşüncələr və yerinə yetirdiyi əməllər heyvanlarda olduğu kimi eyni olur. İnsanda sevgi və cuşa gəlmək və digər hissiyyatlar ola bilər, lakin onlar heyvanlarda olduğundan fərqli olmayacaqdır. Bu üzdən ağılı inkar etməklə əldə olunan durum və hallar qüsurludur və ağıla zidd olaraq qəbul olunan fikir və düşüncələr isə yanlışdır.

Peyğəmbərlər elə bir elm ilə gəlmişdilər ki, ağıl bu bilgi və elmə özü-özlüyündə nail ola bilməzdi; heç bir zaman peyğəmbərlər ağılın qeyri-mümkün hesab etdiyi məsələlər ilə gəlməmişdirlər. Ağıla əsaslandırılmamış şəkildə bel bağlayan insanlar dərhal, tələsik sırf ağılı əsas götürərək məsələlərin zəruriliyi, mümkün və yaxud qeyri-mümkünlüyü barədə rəylər ilə çıxış edirlər; onlar hər zaman öz fikir və görüşlərinin doğru olduğu təəssüratı ilə çalışırlar. Onlar hətta peyğəmbərlərin öyrətdikləri biliklərə müxalif olmaq qədər özlərini bu qədər məğrur, cəsarətli və təkəbbürlü aparırlar. Digər tərəfdən, ağılın əhəmiyyətini kiçildərək batil şeyləri təsdiq edənlər, şeytani durumlar, hallar, münkər, şərli əməl və işlərdən zövq alır, məst olur və Allah təalanın insana bəxş etdyi və onu bununla digər məxluqlardan üstün tutaraq, ucaldaraq bəxş etdiyi (yaxşı ilə pisi) bir-birindən ayırma qabiliyyətində cızıqları keçir, həddi aşırlar.

Hədis əhli arasında da həmçinin bu iki zümrədən bu və ya digərinə meyl edən kəslər var. Bəzən onlar ağılı öz məqamından, mövqeyindən aşağı salır, bəzən isə ağılı peyğəmbərin sünnəsinə qarşı qoyurlar.

Fətvalar, 3:338-9

İnsanın ölümündən əvvəl özünə qəbir qazması bəyənilmir. Çünki peyğəmbər sallallahu aleyhi və səlləm bu cür etməmişdir; nə o sallallahu aleyhi və səlləm, nə də onun səhabələri belə etməmişdir. Çünki qul harada öləcəyini bilmir.

Əgər həmin insanın niyyəti ölümü hazırlaşmaqdırsa, o zaman buna hazırlıq saleh (xeyir) əməllər etməklə olur.


İxtiyarat əl-Fiqhiyyə min Fətəvə Şeyx ul İslam ibn Teymiyyə, səh 89-90

Şeyx ibn Üseymin, Allah ona rəhmət etsin, demişdir:

Atanın qazancı haramdırsa bu halda ona nəsihət etmək vacibdir. Əgər bacarırsınızsa özünüz ona nəsihət edin, yaxud da onu bundan çəkinməyə inandıra biləcək elm əhli və yaxud dostlarının köməyi üçün onlara müraciət edə bilərsiniz. Lakin bunu etmək mümkün olmazsa, bu halda siz onun qazancından ehtiyac duyulan qədər (zərurət çərçivəsində) faydalana bilərsiniz və bu halda sizə günah yoxdur. Lakin, ehtiyacınız olduğundan çox götürməyin, belə ki, qazancı haram olan bir kəsdən faydalanmaq şübhəli bir məsələdir.

Maraqlidi tsk

Sual: Yalan ve iftiranın dindeki yeri nedir?
CEVAP
İmam-ı Rabbani hazretleri buyuruyor ki:
Yalan söylemek ve iftira etmek haramdır, sakınmak lazımdır. Bu iki fenalık, her dinde de haram idi. Cezaları çok ağırdır. (C.3, m.34)

İftira büyük günahtır ve çok fenadır. Bunda yalan söylemek de vardır ki, yalan, her dinde haramdır. İftirada bir mümini incitmek de vardır ki, bu da, başkaca haramdır. Bunlardan başka, iftira etmek, yeryüzünde fesat çıkarmaya, ortalığı karıştırmaya sebep olur ki, bu da haramdır. (C.3, m.41)

Müslümanlara suizan, zulüm etmek, mallarını gasp etmek gibi ve haset, iftira ve yalan söylemek ve gıybet etmek gibi haramdır. (Hadika)

Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki:
(Bir kimse, bir mümin hakkında olmayan bir şey söylerse, iftiraya uğrayan kimse, onu affedinceye kadar, Allahü teâlâ onu Cehenneme sokar.) [Ebu Davud]

Sual: Lə iləhə illəllah və Muhəmmədən Rəsulullah şəhadətinin mənası nədir?

Cavab: Həmd Allaha məxsusdur.

Lə iləhə illəllah şəhadəti-Allah Təaladan başqaları üçün ibadət hüququnu inkar edib, bu haqqın yalnız ibadətdə heç bir şəriki olmayan Allah Azzə və Cəllə məxsus olduğunu təsdiq etmək mənasını ifadə edir.

Allah Təala buyurur:

ذَٰلِكَ بِأَنَّ اللَّهَ هُوَ الْحَقُّ وَأَنَّ مَا يَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ هُوَ الْبَاطِلُ وَأَنَّ اللَّهَ هُوَ الْعَلِيُّ الْكَبِيرُ

Bu belədir. Çünki Allah haqq, (müşriklərin) Ondan başqa ibadət etdikləri (bütlər, tanrılar) isə batildir. Həqiqətən, Allah (hər şeydən) ucadır, böyükdür! (Allahın allahlığı öz-özlüyündə mövcud olduğu üçün O haqq, bütlərin tanrılığı öz-özlüyündə mövcud olmadığı üçün onlar batildir. Buna görə də yalnız Allaha ibadət edilməlidir!) [əl-Həcc 22:62]

LƏ İLƏHƏ-Allahdan başqalarına həsr olunan hər cür ibadət hüququnu və ibadət olunanları inkar etmək mənasını daşıyır;

İLLƏ ALLAH-İbadətin bütün növlərini yalnız Allaha həsr etmək, məxsus etmək mənasını daşıyır. Deməli bunların ikisinin birlikdə mənası budur ki, Allahdan başqa ibadətə layiq haqq məbud yoxdur.

Allah Təalanın Mülkündə heç bir şəriki olmadığı kimi Allah Sübhənahu və Təalanın ibadətdə də heç bir şəriki yoxdur.

Muhəmmədən Rəsulullah-şəhadətinin mənasını aşağıdakı kimi xülasə edə bilərik:
İnsan qəlbinin dərinliyindən qəti bir yəqinlik ilə və bu şəhadəti dili ilə ifadə edərək Muhəmmədin bütün məxluqata, cini və insanı ilə birlikdə göndərilmiş Allahın qulu və elçisi olduğuna şahidlik verir.

Bunu söyləyən şəxsin üzərinə düşən vəzifə: Peyğəmbərin keçmişdə baş verdiyi və gələcəkdə baş verəcəyini bidirdiyi xəbərlərə iman gətirməli, onun halal olduğunu söylədiklərini halal görməli, haram olduğunu söylədiklərini haram hesab etməli; onun əmrlərinə tabe olaraq riayət etməli və qadağan etdiklərindən isə əl çəkərək, çəkinməli;

Allah Təalanın onunla göndərdiyi şəriətə tabe olmalı, gizlində və açıqda onun Sünnətinə sadiq qalmalı, onun hökmlərinə boyun əyərək təslim olmalı, bilməlidir ki, Peyğəmbərə itaət etmək elə Allaha itaət etmək, Peyğəmbərə asi olmaq elə Allaha asi olmaqdır.

Çünki Peyğəmbər yalnız Allahdan ona buyurulanları təbliğ etmişdir və Allah Təala onun ruhunu yalnız bu din kamil olduqdan və Peyğəmbər bu dini açıq-aydın şəkildə insanlara çatdırdıqdan sonra götürmüşdür.

Allaha dua edirik ki, Peyğəmbərimizi öz xalqının adından indiyə kimi hər hansı Peyğəmbərə verilən və öz qövmünün adından istənilən Rəsula verilən ən yaxşı mükafat ilə ümmətimizin adından mükafatlandırsın.

Qul islama yalnız bu iki şəhadəti söyləmək surətilə daxil olur. Bu iki şəhadət biri digərindən ayrılmazdır, biri-digərindən ayrı təsəvvür edilməz. Bu şəhadətin qəbul olunması üçün şərtləri vardır ki, bunları mütləq öyrənmək və əməl etmək lazımdır.

Ən doğrusunu Allah bilir.

cox sag ol

Sual: Əgər qeyri-müsəlman bir qəssab satdığı ət və toyuğun halal olduğunu iddia edirsə ondan ət almaq olar? Əgər dostlarımızdan kimsə o dükandan ət alırsa bundan yemək olar? Nəzərə alın ki, bizim yaşadığımız bölgədə müsəlman qardaşların işlətdiyi iki halal ət dükanı var.


Cavab: Allaha məxsusdur.

Əvvəla: Ehtiyac duyduğunuz ət məhsullarını müsəlmanlardan almaq sizin üçün daha yaxşıdır. Çünki, bu cür etmək daha salamat (şübhədən uzaqdır) və ət ilə bağlı şübhələr daha az olur. Bu cür etməklə siz həmçinin Qərb ölkələrində müsəlmanların ehtiyac duyduğu iş fəaliyyətini davam etdirməkdə müsəlmanlara yardım etmiş olursunuz. Bundan əlavə, sözsüz ki, müsəlmanlar bu işi öz üzərinə götürməyə digərlərinə nisbətən daha layiqdirlər. Hər dəfə yaşadığı yerə daha yaxın olan və yaxud məhsulların daha ucuz satıldığı kafirlərin sahib olduğu dükanları tərk edərək (Allah rzası üçün) iman, din qardaşından ət almaq üçün gedərək müsəlman qardaşları ilə iman bağlılığını təzələməsini bir daha hiss etməsi bir müsəlman üçün kifayətdir.
İkinci: Əgər qeyri-müsəlman biri Əhli Kitabdan deyilsə bu halda onun kəsdiyi ət halal deyil. Əgər Əhli Kitabdan olub yəhudi və xaçpərəst isə onun kəsdiyi ət halaldır.

İbn Qüdamə demişdir: “Alimlər yekdilliklə ittifaq ediblər ki, Əhli Kitabın kəsdiklərini yemək icazəlidir. Çünki, Allah Təala buyurur: “Kitab əhlinin yeməkləri sizə, sizin yeməkləriniz isə kitab əhlinə halaldır.” [əl-Maidə 5:5] Buxari demişdir: “İbn Abbas demişdir ki, “Onların yeməkləri” kəliməsinin mənası onların kəsdikləri ətlərdir. əl-Muğni, 13/293

Bundan sonra onlardan heyvanın kəsilmə tərzi barədə soruşmamalıyıq. Çünki, başlıca qayda budur ki, onların kəsdikləri səhihdir, çünki Əhli Kitab tərəfindən kəsilib.

Şeyx ibn Üseymin, Allah ona rəhmət etsin, demişdir:

Çünki Səhih Buxaridə (5507) Aişədən (Allah ondan razı olsun) rəvayət var. Rəvayətdə belə deyilir: Bir dəstə camaat Peyğəmbərin (Ona Allahın salavatı və salamı olsun) yanına gəlib soruşdular: Ey Allahın Elçisi, bizə bəzi camaatlardan ət gəlir və biz bilmirik ki, ət kəsilərkən üstünə Allahın adı zikr olunub yoxsa yox. Allahın Rəsulu (Ona Allahın salavatı və salamı olsun) bunun cavabında : “Özünüz Allahın adını zikr edin və yeyin” deyə söylədi.

Şeyx ibn Üseymin, Allah ona rəhmət etsin, deyir: “Onlar islamda təzə idilər və heyvanı kəsərkən Allahın adını söyləyib söyləmədikləri yadlarında deyildi, odur ki. Peyğəmbər (Ona Allahın salavatı və salamı olsun) dedi: “Özünüz Allahın adını zikr edin və yeyin.” Deməli, hətta əti kəsənin Allahın adını söyləyib-söyləməsini bilməsək belə bunu yemək icazəlidir. Eynilə, ətin şəriətdə buyurulan qaydada kəsilib-kəsilmədiyini bilməsək belə yenə də bunu yemək icazəlidir. Çünki, əgər bu əməl “bunu yerinə yetirəcək layiqli (şərtləri özündə cəm edəcək) şəxs” tərəfindən icra edilibsə, əksini iddia edəcək sübut-dəlil olmadıqca bu halda başlıca qayda budur ki, bu etibarlıdır. Odur ki, əgər bizə bir müsəlman, yəhudi və yaxud xaçpərəst tərəfindən ət gəlirsə biz bu barədə və yaxud ətin kəsilmə şəkli barədə və ya üstünə Allahın adının zikr olunub-olunmaması barədə soruşmamalıyıq. Haram olduğuna dair açıq-aydın dəlil olmadıqca bu halal sayılır. Göründüyü kimi Allah təala dində məsələləri bizim üçün asanlaşdırmışdır.
Liaq bab əl-məftuh, 1/77

Burada aydın olur ki, bu dükandan ət alsanız və aldığınız bu əti yesəniz, bunda bir xəta yoxdur və ətin kəsilmə şəkli barədə ondan soruşmaq lazım deyil. Əgər şəriətdə buyurulmayan şəkildə əti kəsdiyindən əmin olsanız, məsələn ölənə qədər heyvanı elektrikə tutmaq və s. bu halda haramdır. Lakin, yuxarıda qeyd etdiyimiz kimi əti müsəlmandan almaq daha əfzəldir.

Güc və Qüdrət Allaha məxsusdur.

tsk

Sual: Bir həkim var və təcili cərrahiyyə əməliyyatlarına cəlb olunur . Bəzən bu o mənaya gəlir ki, o namazın vaxtı çıxana qədər həddən artıq məşğul olur. Belə olduğu o nə etsin? Ona deyiblər ki, bu cür vəziyyətdə belə o namazı istənilən yolla da olsa qılmalıdır. Bunun çıxış yolu nədir? Allah sizi xeyirlə mükafatlandırsın.


Cavab: Həmd Allaha məxsusdur.

Müsəlmanın üzərinə düşən vacib vəzifə namazı vaxtında qılmaq və onu namazdan yayındıracaq hər hansı bir şeyə yol verməməkdir. Onun nəzarətində olmayan hallar kimi fövqəladə, təxirəsalınmaz hadisələrin baş verməsi (zərurət halı) bundan istisnadır. Bura aiddir: boğulmaqda olan bir kəsi xilas etmək və yaxud yanmaqda olan evdən insanları xilas etmək və ya hücum edəcəyindən qorxulan düşmənin həmləsinin qarşısını almaq. Bu hallarda bu səbəbdən namazı vaxtı çıxsa belə gecikdirməkdə bir xəta yoxdur. Lakin heç bir təhlükənin olmadığı adi məsələlərdə, onlara görə namazı gecikdirmək icazəli deyil.

Məkkə camaatı Əhzab günü Mədinəni mühasirəyə aldıqda Peyğəmbər (Ona Allahın salavatı və salamı olsun) zöhr və əsr namazını məğribdən sonraya (digər bir rəvayətdə isə əsr namazını məğrib namazından sonraya) qədər gecikdirdiyi hədislə sabit olmuşdur. Çünki həmin vaxt onun (Ona Allahın salavatı və salamı olsun) başı döyüşə qarışmışdı. Eləcə də, sübuta yetirilib ki, Səhabələr (Allah onlardan razı olsun) Tastarı mühasirəyə aldıqda şəfəq sökülənə qədər döyüş davam etmiş və insanlar divarlara dırmaşaraq şəhərin darvazalarının ağzına kimi gəlmişdilər. Səhabələr qələbə gələnə qədər fəcr namazını gecikdirmiş, sonra duhanın vaxtında (gün çıxdıqda) namazı qılmışdılar ki, şəhəri fəth etmək imkanını əldən verməsinlər. Bu cür vəziyyətlərdə namazı gecikdirməyə icazə verilir. Müsəlmanların içində qalıb çıxa bilmədikləri yanğın olarsa, bu halda diqqəti onları xilas etməyə yönəltmək icazəlidir. Çünki, şəriət ilə həyatları qorunan müsəlmanları xilas etmək olduqca mühüm bir vəzifədir və həm də, bu cür təhlükənin qarşısını yalnız namazı gecikdirməklə almaq mümkündür, namaz bu halda etibarlı bir səbəbdən tərk olunur, odur ki, bu halda namazı gecikdirmək olar. Eləcə də, xəstəlk və səfər səbəbindən namazı gecikdirmək və birləşdirmək icazəlidir. Odur ki, boğulmaqda olan və yaxud yanmaqda olan və s. bir şəxsi xilas etmək üçün namazları vaxtı çıxandan sonraya qədər ertələmək və yaxud əsr və fəcr namazlarını öz vaxtlarından sonraya ertələmək icazəlidir.

Fətəvə nurun alə-darb, 2/758

Sual: Mənim bir qardaşım var, o şəxsiyyət vəsiqəsi (pasport) alıb və başqa bir şəxsiyyət vəsiqəsi də almaq istəyirdi. Sənəd üçün müraciət prosesi əsnasında oradakı məmurlardan biri ona xitabən: “And içə bilərsən ki, sənin əvvəllər şəxsiyyət vəsiqən olmayıb? Qardaşım məmurun önündə Quran olduğunu görmədi və sonra məmur bayıra çıxdı. Qardaşım qorxaraq and içdi ki, o bundan əvvəl şəxsiyyət vəsiqəsi almayıb. Zəhmət olmasa bu məsələ barədə bizə hökmü bildirəsiniz. Qardaşım buna görə qurban kəsməlidirmi, yaxud bunun üçün hər hansı digər kəffarə varmı?


Cavab: Qardaşınız , istənilən bir yalan danışan şəxs Allaha tövbə etdiyi kimi o da Allah Sübhənahu və Təalaya mütləq tövbə etməli, tövbəsində səmimi, sadiq olmalı və peşmançılıq hissi keçirməli və bunu bir daha təkrar etməməlidir.

Alimlər arasındakı doğru rəyə əsasən yalandan and içən üçün kəffarə yoxdur. Andlar üçün kəffarə gələcəyə aid məsələlərə şamil edilir. Misal üçün, bir şəxs “Allaha and olsun ki, mən filan və filan şeyi etməyəcəm” və yaxud “Allaha and olsun ki, mən filan və filankəs ilə danışmayacam” deyə söyləyirsə bu gələcəyə aid bir şeydir. Yalan danışan kəsə gəldikdə isə onun üzərinə düşən vəzifə Allaha mütləq tövbə etmək, etdiyinə peşman olmaq və günahlardan əl çəkmək düşür. Eləcə də Allaha səmimiyyət nümayiş etdirərək, ixlasla və Allahın yanında olan əcri umaraq bu günahı bir daha etməməyə səmimi-qəlbdən əzm etməlidir. Bununla Allah onu əfv edər. Çünki, səmimi qəlbdən edilən tövbə vasitəsilə Allah günahları silir. Allah Azzə və Cəllə bu barədə buyurur: “وَتُوبُوا إِلَى اللَّهِ جَمِيعًا أَيُّهَ الْمُؤْمِنُونَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ”


Ey möminlər! Hamınız Allaha tövbə edin ki, nicat tapasınız! (Mətləbinizə çatasınız!) [ən-Nur 24:31] Sitatın sonu.

Fətvalar Məcmusu, İbn Bəz, 23/115

Sual: Mən ailə qurmaq istəyirəm və mənə yaxşı bir ailə tərbiyəsi almış müsəlman bir qız göstəriblər, (Allahın neməti sayəsində) Qurandan çox əzbərləyib. Yaxşı bir ailədəndir və mənimlə o eyni irqdənik, eyni tərbiyə almışıq. Sözün düzü heç mən də zahirən onu heyran etməmişəm. O gözəldir, lakin mənim üçün o qədər də yox. Bilmək istəyirəm ki, onun imanı, gözəl ailəsi, Qurana münasibəti, münasib qaydada geyim tərzi və s. evlənmək üçün kifayət edir? Yoxsa, ən doğrusunu Allah bilir deyə söyləyərək onunla evlənmək üçün addım atmalıyam? Zahiri görünüş evlilikdə nə qədər mühüm amil hesab edilir? O zahirən mənə görə o qədər də çirkin deyil, lakin mənim zövqümə görə gözəl deyil. Allah mənə hidayət versin.


Cavab: Evlənmək niyyətiniz varsa imanlı olanı axtarın. Necə ki, peyğəmbər sallallahu aleyhi və səlləm bu cür nəsihət edərək buyurmuşdur: “Sən din xüsusiyyətinə üstünlük versən əlin xeyirə çatar”.

Evlənmək üçün seçim edərkən “digər amillər nəzərə alınmamalıdır” deyə, belə bir əsas yoxdur. Gözəllik və s. kimi amillər. Çünki bu cür amilləri nəzərə almaq evlənən şəxsin baxışlarını aşağı salmaqda ona kömək edəcəkdir. Bu elə bir məsələdir ki, bunlar nəzərə alınmalıdır. Belə ki, peyğəmbər sallallahu aleyhi və səlləm bunu qeyd edərək demişdir: “Dörd xüsusiyyətə görə qadınla nikah bağlanır:...”və gözəlliyi bu dörd şeydən biri kimi qeyd etmişdir. Qadın sizin üçün gözəl olmadığına görə ona qarşı pis rəftar edəcəyinizdən qorxursunuzsa, evlənmək üçün irəli addım atıb onunla nikah bağlamayın. Ən doğrusunu Allah bilir.

Şeyx Abdulkərim əl-Xüdeyr

Sual: Xəstələnən insanlardan bir çoxu namaz məsələsinə laqeyd münasibət göstərib: “Yaxşılaşandan sonra namazların qəzasını qılaram”deyə söyləyirlər. Bəziləri isə: “Dəstəmaz almağa və nəcasətdən uzaq durmağa gücün çatmadığı halda necə namaz qılım axı?” deyirlər. Bu cür düşünən insanlara nə nəsihət edirsiniz?




Cavab: Nə qədər ki, insanın ağlı-şüuru yerindədir, dəstəmaz ala bilmədiyini üzr olaraq irəli sürən şəxs üçün xəstəlik belə vəziyyətdə onun namaz qılmasına maneə təşkil etmir. Əksinə xəstə gücü çatdığı qədər namazını qılmalı və imkan varsa su ilə dəstəmaz alması lazımdır. Sudan istifadə etməyə imkanı yoxdursa təyəmmüm alıb namazını qılır. Namaz qılmamışdan öncə bədəninə və yaxud paltarına bulaşan nəcasət varsa bunu təmizləməli və yaxud təmiz bir paltar geyməlidir. Əgər bunu etməyə imkanı yoxdursa artıq bu halda onun üzərindən məsuliyyət düşür və həmin vəziyyətində də namazını qılır. Çünki Allah Təala bu xüsusda belə buyurur:

فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ

“ (Ey möminlər)! Allahdan bacardığınız qədər qorxun.” [Təğabun 16]

Peyğəmbər (Ona Allahın salavatı və salamı olsun) bu xüsusda belə demişdir:

“Sizə bir şeyi əmr etdiyimdə bunu gücünüz çatan qədər yerinə yetirin.” Buxari və Müslim

İmran bin Hüseyn (Allah ondan razı olsun) xəstəliyindən şikayət etdiyində Peyğəmbər (Ona Allahın salavatı və salamı olsun) belə demişdir:

“Namazını ayaqüstə qıl, Ayaqüstə namaz qılmağa gücün çatmırsa, oturub qıl. Əgər oturub namaz qılmağa da gücün çatmırsa, bu halda yan tərəfin üstə namaz qıl.” Buxari

Nəsainin rəvayətində isə əlavə olaraq deyilir:

“Yan tərəfin üstə namaz qılmağa gücün çatmırsa, belin üstə uzanaraq namaz qıl.” Nəsai (Səhih bir sənədlə rəvayət etmişdir)



Əbdüləziz ibn Abdullah ibn Bəzz

Sual: Mən günaha düşürəm və sonra tövbə edirəm. Lakin nəfsim mənə qalib gəlir və yenə eyni günaha düşürəm. Bu mənim əvvəlki tövbələrimi batil edirmi? Yəni, əvvəlki günahlarım bağışlanmamış qalırmı?


Cavab: Alimlərin cumhurunun rəyinə görə tövbənin qəbul olunması üçün peşman olan insanın yenidən eyni günaha düşməməsi bunun üçün bir şərt deyil. Tövbənin şərtlərindən odur ki, günah dərhal tərk olunmalıdır və insan qəlbi ilə həqiqi şəkildə peşmançılıq hissi keçirməlidir. Bunlar öz növbəsində həmin günaha bir daha düşməmək üçün qəti əzm ilə müşayiət olunmalıdır. Elə isə, bu şərtlər yerinə yetirilərsə, həmin insan bu günaha yenə düşərsə o zaman bu tamamilə yeni günah sayılır və yeni tövbəni zəruri edir, keçmişdəkilər ilə heç bir əlaqəsi yoxdur.

Sual: Kiçik ev müsəlmanın bədbəxtliyindən sayılırmı?


Cavab: Həmd Allaha məxsusdur.

Geniş ev müsəlmanın səadətindəndir, necə ki, hədisdə varid olmuşdur. İmam Əhməd (15409) Nəfi ibn Abdulhərisin Peyğəmbərin sallallahu aleyhi və səlləmdən belə dediyini rəvayət edir:

“Yaxşı qonşu, rahat minik və geniş məskən insanın xoşbəxtliyindəndir”. Şeyx Albani (Səhih əl-Cami əsəri, № 3029) hədisi səhih olaraq təsnif etmişdir.

Hakim və Əbu Naim, Sad ibn Əbi Vaqqasdan rəvayət edirlər ki, Peyğəmbər sallallahu aleyhi və səlləm demişdir: “Dörd şey səadətdəndir: saleh zövcə, geniş məskən, saleh qonşu və rahat minik. Və dörd şey də bədbəxtlikdəndir: pis zövcə, pos qonşu, pis minik və dar məskən”. Şeyx Albani, Allah ona rəhmət etsin (Səhih Əl-Cami əsəri, № 887) hədisi səhih olaraq təsnif etmişdir.

Burada ifadə olunan məna budur ki, bu deyilənlər dini deyil, dünyəvi səadətin bir hissəsidir. Səadət mütləq və məhdud olur. Mütləq xoşbəxtlik hər iki dünyada olan xoşbəxtlik, məhdud xoşbəxtlik isə məhdudlaşdırılan şeyə görə olur.
Kim yuxarıda zikr olunan şeylər ilə ruziləndirilərsə, o kəs gözəl həyat yaşayacaqdır və bu dünyada xoşbəxt olacaqdır, çünki bu şeylər bədənə və qəlbə rahatlıq gətirir, həyatı daha rahat edir.

Hədisdə qeyd olunan bədbəxtlikdən ifadə olunan məna “sıxıntı”dır. Necə ki, Allah təala ayədə buyurur: “Biz dedik: “Ey Adəm! Bu, həm sənin, həm də zövcənin düşmənidir. O sizi Cənnətdən çıxartmasın, yoxsa bədbəxt olarsan.” (Ta-Ha 20:117)

Kim pis zövcədən, pis evdən və pis minikdən əziyyət çəkirsə çox vaxt sıxılır; evin dar olması köksü sıxır, həddindən artıq kiçikdirsə o zaman o özünü təzyiq altında, sıxıntılı və fikirli hiss edir.

İnsanın Rəbbindən geniş ev istəməsi şəriətdə məşrudur. Buna dəlil Tirmizinin (3500) Əbu Hureyradan radiyallahu anhu rəvayət etdiyi hədisdir. Allah Rəsulu sallallahu aleyhi və səlləm bir gecə dua edərək dedi: “Ey Allahım, mənim günahımı bağışla, evimi geniş et və məni ruziləndirdiyin şeyə bərəkət ver”. Albani, Allah ona rəhmət etsin, (Səhih-əl-Cami, № 1265) hədisi həsən olaraq təsnif etmişdir.

Hər iki dünyada Allahdan bizi xoşbəxliklə ruziləndirməsini diləyirik.
Daha doğrusunu Allah bilir.

“Dörd şey səadətdəndir: saleh zövcə, geniş məskən, saleh qonşu və rahat minik. Və dörd şey də bədbəxtlikdəndir: pis zövcə, pos qonşu, pis minik və dar məskən”.................Allah butun muselmenlari seadete qovushdursun.Amin ::yerivar:: movzuya gore tsk

Sual: Eşitdiyimə görə müsəlman fitnə zamanı ilə rastlaşdığında riayət edəcəyi müəyyən bir davranış var ki, ona riayət etməlidir. Fitnəyə qarşı münasibət necə olmalıdır?


Cavab:


Həmd Allaha məxsusdur

Fitnələrə qarşı müsəlmanın qəbul edəcəyi müəyyən bir davranış vardır. Belə ki, bundan məqsəd odur ki, fitnənin nə ona, nə də müsəlman ümmətinə mənfi təsiri olmasın.

Bu davranışa aşağıdakılar daxildir:

1. Təmkinli olmaq,yumşaqlıq, mətanət və tələsməmək
Fitnə və hadisələrin dəyişdiyi zaman təmkinli olmaq, yumşaqlıq, mətanət tərifəlayiq xüsusiyyətlərdir. Çünki bunlar müsəlmana əşyaların həqiqətini görməyə və nə baş verdiyini başa düşməyə imkan verir.

Peyğəmbər sallallahu aleyhi və səlləm demişdir:

“Əlbəttə, yumşaqlıq (hansı) bir şeydə olsa, onu gözəlləşdirər. Və nədən getsə, onu alçaldar” Müslim, 4698

Həmçinin Rəsulullah sallallahu aleyhi və səllləm Əşəc bin Abdul Qeysə demişdir:

“Şübhəsiz səndə iki xüsusiyyət var ki, Allah və Rəsulu onları sevir. Yumşaqlıq və tələsməməkdir.” Müslim, 24

Ona görə də fikirlərimizdə və davranışlarmızda, baş verən bütün hadisələr zamanı yumşaq olmalı, tələsməməliyik, çünki bu müsəlman ümmətinin mənhəccindən (metodologiyasından) deyil, xüsusilə də fitnə zamanlarında.

2. Səbr

Xüsusilə də fitnə zamanlarında çoxlu səbr etməyə ehtiyac var. Allah təala buyurur:

“Bizi sizi bir az qorxu, bir az aclıq, bir az da mal-dövlət, insan və məhsul itkisi ilə sınayarıq. Səbir edənlərə müjdə ver.

O kəslər ki, onlara bir müsibət üz verdikdə: “Biz, Allaha məxsusuq və Ona da qayıdacağıq!”– deyirlər.

Onlara öz Rəbbi tərəfin-dən təriflər və mərhəmət vardır. Məhz onlar doğru yolda olanlardır.” (əl-Bəqərə 2:155-157)

Əbu Sələbə əl-Xuşani radiyallahu anhu rəvayət edir ki, Peyğəmbər sallallahu aleyhi və səlləm dedi: “Irəlidə səbr edəcəyiniz günlər gələcəkdir. Həmin günlərdə sünnəyə sarılan bir insan sizdən əlli insan savabını qazanır. "Ey Rəsulallah, onlardan əlli insan deyilmi?» dedilər. O da: "Əksinə, sizlərdən əlli insan savabını qazanır- buyurdu”.

Əbu Davud, 4341; Şeyx Albani “əl-Sahihə, 494” əsərində hədisi səhih olaraq təsnif etmişdir.

Səbr vasitəsilə, əzimli, qətiyyətli, əmin olanlar ilə qorxaq, zəif olanlar arasında olan fərq meydana çıxır. Ona görə də, saleh sələflərimiz fitnə və hadisələrin inkişafı zamanı səbirli olmağın əhəmiyyətini dərk edirdilər. Aşağıda onların həyatlarından bəzi nümunələr verilmişdir:

Məkkədə, islamın başlanğıcında səhabələr (Allah onlardan razı olsun) təqib olunduqları və əzab çəkdiklərində Peyğəmbər sallallahu aleyhi və səlləm onların yanından keçirdi və onlara səbirli olmağı xatırladırdı. Rəsulullah sallallahu aleyhi və səlləm Yasir ailəsinin yanından keçərkən deyirdi: “Səbr, ey Yasir ailəsi, çünki sizə cənnət vəd edilmişdir”. Şeyx Albani “Təxric Fiqh əl-Sira, səh. 103” əsərində hədisi səhih olaraq təsnif etmişdir.

Rəvayət olunur ki, Zubeyr ibn Adiy demişdir: “Biz Ənəs ibn Malikin yanında gəldik və Həccacın əlindən çəkdiklərimiz barədə ona şikayət etdik. O dedi: “Səbirli olun, çünki elə bir zaman yoxdur ki, ondan sonra gələn özündən əvvəlkindən daha şərli olmasın, ta ki Rəbbinizə qovuşana qədər. Mən bunu sizin Peyğməbərinizdən sallallahu aleyhi və səlləm eşitdim”. Buxari 7068

Mustavrid əl-Qureşi, Amr ibn Asa demişdir: “Mən Allah Rəsulunun sallallahu aleyhi və səlləm belə dediyini eşitdim: “Rumlular say baxımından ən çox olduqlarında Qiyamət qopacaqdır”. Amr dedi: “Nə söylədiyinə fikir ver!”. O dedi: “Mən Allah Rəsulundan sallallahu aleyhi və səlləm eşitdiyimi söyləyirəm”. O dedi: “Sən bunu söyləyirsənsə, bu həqiqətdir, çünki onlarda dörd keyfiyyət var.

• Onlar fitnə zamanlarında insanların ən səbirli olanlarıdır.

• Onlar müsibətlərdən sonra tez qalxanlardır (düzələnlərdir).

• Məğlubiyyətdən sonra onlar tez islah olub yenidən hücum edənlərdir.

• Onlar miskinlərə, yetimlərə və zəiflərə qarşı xeyirli olanlardır.

Və onlarda olan beşinci yaxşı keyfiyyət odur ki, onlar məliklərin zülmünün qarşısını alırlar.” Müslim, 2889

Numan ibn Bəşir demişdir: “Bu dünyada fitnə və bəlalardan başqa bir şey qalmazsa, o zaman fitnələri səbirlə qarşıla”.

Əhli Sünnə vəl Camaatın imamı Əhməd ibn Hənbəl, Mu`min, sonra Mötəsim, sonra Vasiqin hakimiyyəti dövründə Quranın məxluq olduğunu söyləyənlərin hər tərəfi bürüdüyü fitnəsi ilə qarşılaşdığı, uzun müddətli həbslərə və şiddətli döyülmələrə məruz qaldığı zaman o buna səbirlə dözdü və dinindən, doğru yoldan möhkəm tutdu, ta ki Allah ona qələbə verdi və onu həmin sıxıntıdan xilas etdi.

3. Hər bir işdə adil və insaflı olmaq

İnsanlar arasında ixtilafın ən güclü səbəblərindən biri, xüsusilə də fitnə zamanlarında, adillik və insafın olmamasıdır. Müsəlmanlar özlərinə və digər insanlara qarşı ədalətli olmağa çalışarlarsa, o zaman müsəlmanlar arasında baş qaldıran problemlərin bir çoxu, fərqi yoxdur istər fərdi, istərsə də ictimai olsun, inşallah həll olunacaqdır.

Allah təala buyurur:

“Söz söylədiyiniz zaman, qohumunuz olsa belə, ədalətli olun”. (əl-Ənam 6:152)

“Ey iman gətirənlər! Allah xatirinə ədaləti qoruyan şahidlər olun. (Hər hansı bir) camaata qarşı olan kin-küdurət sizi ədalətsizliyə sövq etməsin. Ədalətli olun! Bu, təqvaya daha yaxındır”. (əl-Maidə 5:8)

Ona görə də, sözlərimizdə və əməllərimizdə, xüsusilə də fitnə zamanlarında, ədalətli olmağımız vacibdir. Yəni hər bir məsələni araşdırmalı və onun yaxşı, pis cəhətlərini qeyd etməli, onları ədalət tərazisinə qoymalı və sonra hökm verməliyik. Çünki məsələləri ətraflı şəkildə araşdırmaq Allahın əmrlərinə müvafiq olmayan məsələləri şəriətə nisbət etməkdən müsəlmanları qoruyacaqdır. Beləcə, siizn ədalətiniz və insafınız fitnə zamanı sizi inşallah xilas edəcəkdir.

Şeyx Muhəmməd ibn Salih əl-Üseymin (Allah ona rəhmət etsin) demişdir:

“Sizlərə, ey qardaşlarım, hər bir məsələdə adil olmağı, müvazinəti saxlamağı, bununla əlaqədar daha doğru hökmü araşdırıb tapmaq və bütün məsələlərdə eyni qayda ilə hökm verməyi nəsihət edirəm. Bu mühüm bir qaydadır. Ağıl sahibi bir kəsin Allahla, insanlar ilə əlaqəsində ədaləti ayaqda tutması üçün buna riayət etməsi lazımdır. Çünki Allah ədalətli olanları sevər”.

Aşağıda sələfli salehlərin həyatından insaflı olmaq və ədalət mövzusunda necə həris olmaları barədə bəzi nümunələr verilmişdir:

Müslim (1828) rəvayət edir ki, Abdurrəhman ibn Şimasə demişdir: “Aişənin yanına gəldim və ondan bir məsələ barəsində soruşdum və o dedi: “Sən hardansan? Mən dedim: “Misirdənəm”. O dedi: “ Sizin bu döyüşünüzdə başçınızın sizə qarşı münasibəti necə olmuşdur? Mən dedim: “Bizə ondan pis bir şey gəlmədi. Bizim insanlardan birinin dəvəsi öldüyündə o ona başqa bir dəvə verirdi. Bizlərdən biri köləsini itirdiyində o ona başqa bir kölə verirdi. Kiminsə zəruri şeylərə (nəfəqəyə) ehtiyacı olduğu zaman o onları azuqə ilə təmin edirdi.” O dedi: Qardaşım, Muhəmməd ibn Əbu Bəkrə qarşı davranışı Allah Rəsulundan sallallahu aleyhi və sələm eşitdiklərimi sənə söyləməyə mənə mane olmur. O sallallahu aleyhi və səlləm mənim bu evimdə demişdir: “Ey Allahım, hər kim ümmətimin hər hansı işlərini görmək üçün (bu vəzifəyə) təyin olunarsa və onlarla yumşaq davranarsa Sən də onunla yumşaq davran. Hər kim mənim ümətimin hər hansı işlərini görmək üçün (bu vəzifəyə) təyin olunarsa və onlara qarşı sərt davranarsa Sən də onunla sərt davran”.

Nəvəvi bu hədisin şərhində demişdir:

“Bu dəlalət edir ki, yaxşı insanların fəzilətləri zikr olunmalıdır və ədavət və s. səbəblər buna mane olmalı deyil. Onlar Muhəmmədin öldürülməsi barədə ixtilaf etmişdirlər. Deyilənə görə o döyüşdə öldürülmüşdü və həmçinin döyüşdən sonra əsir olduğu zaman öldürülmüşdü söylənilmişdir...

Buradakı hakim Muaviyə ibn Hudeyc idi, Muhəmməd ibn Əbu Bəkri öldürmüşdü. Əl-Siyar, 3/38

Melumatlandirdigin ucun sag ol

Həmd Allaha məxsusdur
Maraglidi.bilmediklerimi oyrenmek ::yerivar::

Emin hele yorulmadin oynamaqdan?

Sual: Mən ərimlə xaricdə yaşayırıq. Hər il bir aylıq məzuniyyətimiz olur, bu vaxtı ailələrimiz ilə keçiririk. Ərim bu ayı onun ata-ana ailəsinin evində keçirməyi, mənim ailəmə gəldikdə isə sadəcə onları ziyarət etməyi xahiş edir. Mən hər gün ata-ana ailəmin evinə gedib orada yatmaq istəyirəm. Çünki sadəcə bir ay məzuniyyətimiz var. Mən öz fikrimdə təkid etsəm, ərim isə bunu qəbul etməsə, mən nə etməliyəm?
Cavab: Həmd Allaha məxsusdur.

Sizə məsləhətimiz budur ki, ərinizin xahişini, tələbini yerinə yetirin. Çünki bu cür etməkdə bir neçə səbəbdən dolayı xeyir var:

1. Ərinizə itaət etməklə siz Allah Rəsuluna sallallahu aleyhi və səlləm itaət etmiş sayılırsınız və bu əmələ görə Allahın dərgahında böyük savab var. Qadının həyat yoldaşına itaətə görə veriləcək savaba başqa bir əməlin bərabər olduğu demək olar ki, çətin tapılsın.

Abdurrəhman ibn Auf rəvayət edir ki, Allah Rəsulu sallallahu aleyhi və səlləm demişdir: “Qadın gündəlik beş namazını qılarsa, ayını (ramazan orucunu) tutarsa, namusunu qoruyarsa və ərinə itaət edərsə, ona belə deyiləcəkdir: “Cənnətin istənilən qapısından daxil ol”.

Əhməd (1/191) rəvayət etmişdir, Səxavi “Əl-Buldaniyyə” (161) əsərində və Şeyx Albani “Səhih əl-Tərğib” (1932) əsərində hədisi həsən olaraq təsnif etmişdir.

Huseyin ibn Mihsandan rəvayət edilir
ki, bibisi bəzi ehtiyaclar barədə soruşmaq üçün Peyğəmbərin sallallahu aleyhi və səlləm yanına gəldi. Peyğəmbər sallallahu aleyhi və səlləm onunla söhbətini bitirdikdən sonra ona dedi: “Sənin ərin varmı?” O dedi: “Bəli”. O dedi: “Onunla necə dolanırsan?” O dedi: “Onun haqqlarını yerinə yetirməkdə əlimdən gələni edirəm, sadəcə bacarmadığım şeylər bundan istisnadır”. O dedi: “Onunla necə davrandığına bax, çünki o sənin cənnətin və cəhənnəmindir”.

Əhməd (4/341) rəvayət etmişdir. Əl-Munziri “əl-Tərğib vəl Tərhib” (3/97) əsərində demişdir: “Hədisin isnadı ceyyiddir (yaxşıdır). Albani “Səhih əl-Tərğib” (1933) əsərində hədisi səhih olaraq təsnif etmişdir.

Bu məsələdə ərinizə itaət etməklə asilikdən dolayı meydana gəlməsi ehtimal edilən münaqişələrin və mübahisələrin qarşısını almış olacaqsınız.

Həmçinin nəzərinizə çatdırmaq istərdik ki, saleh qadın o qadındır ki, ərindən ayrılmır və ona xidmət etmək, onun qayğısına qalmaq və onu xoşbəxt etmək üçün çalışır.
Yadda saxlamaq lazımdır ki, bu məsələdə ərinizə itaət etməklə siz aranızda olan xoşbəxtliyi qoruyacaqsınız və sevgi bağlarını gücləndirəcəksiniz, lakin ona qarşı çıxsanız siz şeytan üçün qapı açacaqsınız və münaqişə, mübahisələri daha da qızışdıracaqsınız. Hətta bunun təsirləri dərhal görünməsə belə, ərinizin istəklərinə qarşı asi olmağınızın təsirləri tezliklə özünü biruzə verəcəkdir, xüsusilə də münaqişə və mübahisələr üst-üstə toplanarsa bu daha qabarıq nəzərə çarpacaqdır.

Bu məsələni ərinizlə sakit tərzdə, təmkinlə həll edə bilərsiniz. Məsələn, onun ailəsi ilə bu müddətin yarısını və digər yarısını isə ailəniz ilə qala bilərsiniz və yaxud müəyyən günləri onların yanına getməklə həll edə bilərsiniz.

Kişinin üzərinə düşən vəzifə budur ki, o öz ailəsinə qarşı yumşaq olmalı və onlara təzyiq göstərməməli və kobud olmamalıdır. Çünki zövcə yumşaq və gözəl rəftar edilməyə layiq insanlardan biridir. Peyğəmbər sallallahu aleyhi və səlləm demişdir: “Sizlərdən ən xeyirlisi öz ailəsinə qarşı xeyirli olandır və mən sizlərin içində öz ailəsinə qarşı ən xeyirlisiyəm”.

Tirmizi (3895) Albani “Səhih əl-

Tirmizi” əsərində hədisi səhih olaraq təsnif etmişdir.

Allahdan istəyimiz budur ki, sizi doğru olana yönəltsin.

Allahdan istəyimiz budur ki, sizi doğru olana yönəltsi aminnn :meyus:

Sual: Qəzəbli olduğumda Allaha and içdim ki, bir ay anam mənimlə maşında getməyəcəkdir. Lakin bundan sonra bu əməlimə görə peşman oldum. İndiyə kimi mənimlə maşında getmir. Lakin tövbə etmək istəyirəm, nə edim?



Cavab: Həmd Allaha məxsusdur.

Bir insan günah işləmək, asilik etmək, qohumluq əlaqələrini kəsmək və yaxud fəsad törətmək üçün and içərsə onun bu andı yerinə yetirməsi, andına vəfalı olması haramdır. Əksinə o bu andını pozmalı və buna görə kəffarə ödəməlidir. Bu kəffarə on kasıbı (miskini) yedizdirmək və yaxud geyindirmək və ya qul azad etməkdən ibarətdir. Kim bunlardan hər hansı birini etməkdən aciz olarsa, o halda üç gün oruc tutmalıdır.

Peyğəmbər sallallahu aleyhi və səlləm demişdir: “Allaha and olsun ki, Allah istəyərsə, mən and içirəm, sonra bundan (and içdiyimdən) daha xeyirlisini gördüyümdə andımdan kəffarə edirəm (kəffarəsini verirəm) və daha xeyirli olanı edirəm”. Buxari (3133) və Müslim (1649)

Ona görə də, andınızın kəffarəsini ödəyin və ananızı sizinlə birlikdə maşına mindirin.

Həmçinin ananız barəsində sizi Allahı xatırladırıq, Allahdan qorxmağınızı sizə tövsiyyə edirik. Çünki Allah Sübhənahu valdeyin haqqlarını Öz haqqı ilə yan-yana qeyd etmişdir. Ona görə də onun etdiyi hər hansı bir xahişi rədd etməyin və yaxud onu məyus etməyin və yaxud hər hansı kiçik və ya böyük bir məsələdə onu qəzəbləndirməyin. Əksinə ananıza yaxşılıq etmək və onun sevgisini, razılığını qazanmaq üçün sizə fürsət verməklə ikram edən Allaha həmd edin. Çünki Cənnət sizin ananızın ayaqlarına yaxın olmağınıza və onun qayğısına qalmaqda, ona baxmaqda və ona gözəl davranmaqdadır.

Allahdan bizlərin hamısına xeyir işlər etməyə kömək etməsini və tövbələrimizi qəbul etməyini istəyirik.

Gunahlari bagishlayan Allahdir

Alıntı:

---

Damla1 Nickli Üyeden Alıntı

Boşanmaya ən böyük səbəb kişilırin gəzəyən olmasıdı. :mad: :mad: :mad:

---

[ [ [