Dini Əxlaqa Uyğun Yaşamaqda Zəiflik Göstərməmək Və Ləng Davr

[meridyen2]

Dini Əxlaqa Uyğun Yaşamaqda Zəiflik Göstərməmək Və Ləng Davranmamaq



Bir mö*mi*nin ima*nı*nın gü*cü, sə*mi*miy*yə*ti və qə*tiy*yə*ti onun Al*lah yo*lun*da mü*ba*ri*zə*sin*dən, İs*la*ma olan sev*gi*sin*dən ay*dın olur. Onun bu mü*ba*ri*zə*də gös*tər*di*yi hə*rə*kət və dav*ra*nış*la*rı di*ni əx*laq möv*zu*sun*da zə*if və ya şövq*lü ol*ma*sı*nı mü*əy*yən edir.

Din*də zə*if*lik gös*tər*mək mö*min*lər ara*sın*da ima*ni cə*hət*dən tam ola*raq ye*tiş*mə*miş in*san*la*ra xas olan xü*su*siy*yət*dir. Bu in*san*da zə*if*lik çə*tin an*lar*da ge*ri çə*kil*mək, risk et*mə*mək, nəf*si*nin ra*hat*lığını və mən*fə*ət*lə*ri*ni di*nin mən*fə*ət*lə*rin*dən üs*tün tut*maq şək*lin*də or*ta*ya çı*xır. Çə*tin*lik ol*ma*yan vaxt*lar*da isə özü*nü iman gə*tir*mə*yən*lə*rin və fit*nə*nin var*lı*ğın*dan na*ra*hat ol*ma*maq, on*la*ra tə*lə qur*maq və na*ra*hat et*mək yö*nün*də dü*şü*nüb təd*bir gör*mə*mək, mə*su*liy*yət da*şı*maq*dan və nəf*si*ni çə*tin*li*yə sal*maq*dan uzaq ol*maq, ha*di*sə*lər qar*şı*sın*da pas*siv ol*maq və on*la*ra tə*sir gös*tər*mə*mək, ağır hə*rə*kət et*mək ki*mi gös*tə*rir. Bu az*ğın an*la*yış*lar hə*min in*san*la*rın məntiqi mühakimələrinə və ha*di*sə*lə*ri qiy*mət*lən*dir*mə*lərinə əsaslı dərəcədə təsir göstərir. Be*lə ki, on*la*rın şüu*ru Al*lah yo*lun*da* üzləşdikləri çə*tin*lik və ya təh*lü*kə*dən qaç*ma*ğı öz*lə*ri üçün qa*zanc, hət*ta Al*la*hın ne*mə*ti olaraq gö*rə*cək qə*dər qa*pa*nır:

“Ara*nız*da elə*lə*ri də var*dır ki, ağır tər*pə*nər və əgər si*zə bir mü*si*bət üz ver*sə: “Al*lah mə*nə lütf et*di ki, on*lar*la bir*lik*də ol*ma*dım”, - de*yər” (Ni*sa su*rə*si, 72).

Be*lə*lə*ri hə*yat*da la*zı*mi iş*lə*ri ye*ri*nə ye*ti*rən in*san*la*rın on*suz da möv*cud olduğunu əsas tutaraq, vic*dan*la*rı ra*hatlatmağa çalışırlar. La*kin çə*tin*lik və sı*xın*tı anları sovuşaraq, on*la*rın heç bir pa*yı*nın ol*ma*dı*ğı zə*fər anı gəl*di*yi za*man peş*man ol*duq*la*rı*nı bil*di*rir*lər, mö*min*lə*rin sa*hib ol*du*ğu şə*rəf*li mə*qam*lar*dan nə qə*dər uzaq ol*duq*la*rı*nı dərk edir*lər:

“Əgər Al*lah tə*rə*fin*dən si*zə bir ne*mət ye*ti*şər*sə, o za*man gu*ya ara*nız*da heç bir dost*luq yox*muş ki*mi: “Kaş ki, mən də on*lar*la bir*lik*də olub bö*yük bir qə*ni*mət əl*də edəy*dim!” -söy*lər*lər” (Ni*sa su*rə*si, 73).

Be*lə*lik*lə, axi*rət*lə*ri üçün qa*za*na*caq*la*rı çox bö*yük əcr für*sət*lə*ri*ni, yük*sək mə*qam*la*rı* da əl*dən ver*miş olur*lar.

Al*lah sə*mi*mi mö*min*lə*rə onların arasında ya*şa*yan bu zə*if və ləng in*san*la*rın mən*fi təsirinə düşülməməsi, on*la*rın şövq*lə*ri*nin, hə*vəs və əz*mi*nin qırılmaması üçün xə*bər*dar*lıq edir və bu*na bən*zər hə*rə*kət*lər*dən çə*kin*di*rir:

“Sən səbirli ol! Həqiqətən də, Allahın vədi haqdır. Qoy yəqinliklə inanmayanlar səni qeyri-ciddi olmağa (dindən dönməyə) sövq etməsinlər.” (Rum su*rə*si, 60).

Əl*bət*tə, dai*mi zə*if*lik hə*qi*qi iman sa*hi*bi olan in*sa*na aid edi*lə bil*məz. La*kin mö*min mü*vəq*qə*ti zə*if*lik*lər*dən, la*qeyd*lik*lər*dən, mə*su*liy*yət*siz*lik*dən, vax*ta*şı*rı nəf*si*nə ta*be ol*maq ki*mi mən*fi hə*rə*kət*lər*dən uzaq ol*ma*lı*dır. Mö*min*lə*ri müx*tə*lif möv*zu*lar*da gös*tə*ril*miş zə*if*lik*lər*dən çə*kin*di*rən ayə*lə*rin bə*zi*lə*ri bun*lar*dır:

“Düş*mə*ni*niz olan qöv*mü tə*qib et*mək*də zə*if*lik gös*tər*mə*yin! Əgər siz əziy*yət çə*kir*si*niz*sə, on*lar da si*zin ki*mi əziy*yət çə*kir*lər. Hal*bu*ki siz on*la*rın um*ma*dıq*la*rı*nı Al*lah*dan umur*su*nuz. Al*lah bi*lən*dir, hik*mət sa*hi*bi*dir!” (Ni*sa su*rə*si, 104).

“Ruh*dan düş*mə*yin və qəm*gin ol*ma*yın. Hal*bu*ki, əgər mö*min*si*niz*sə, siz çox yük*sək*də du*rur*su*nuz!” (Ali-İm*ran su*rə*si, 139).

Quran*da tə*rif edi*lən ide*al mö*min isə bü*tün hə*ya*tı bo*yu is*tər sı*xın*tı*lı və çə*tin an*la*rın*da, is*tər*sə də sıxıntısız və rifah dolu anlarında di*nin mə*na*fe*lə*rin*dən heç bir şə*kil*də ge*ri çə*kil*mə*yən, bütün vəziyyətlərdə Al*la*hın razılığını nəf*si*nin ar*zu*la*rı*na də*yiş*mə*yən in*san*dır. O, öz şövq və hə*yə*ca*nı*nı, qə*tiy*yə*ti*ni heç bir hal*da itir*məz, zə*if*lik gös*tər*məz və bo*yun əy*məz. Bu mö*min in*san mo*de*li Quran*da qə*dim mil*lət*lər*dən nü*mu*nə gə*ti*ri*lə*rək be*lə tə*rif edi*lir:

“Neçə-neçə peyğəmbər (olmuşdur ki,) bir çox dindarlarla birlikdə vuruşmuşlar. Onlar Allah yolunda başlarına gələnlərə görə nə ruhdan düşmüş, nə zəifləmiş, nə də (düşmənə) boyun əymişlər. Allah səbr edənləri sevir.” (Ali-İm*ran su*rə*si, 146).

Baş*qa bir ayə*də isə axi*rət üçün cid*di-cəhd*lə ça*lış*ma*ğın də*yə*rin*dən bəhs edi*lir:

“Mö*min olub axi*rə*ti is*tə*yən və onun uğ*run*da ça*lı*şan*la*rın zəh*mə*ti qə*bul olu*nar” (İs*ra su*rə*si, 19).
(məqalə harun yahya)