Evlilik qederdirmi? Qederimizde kim varsa onunlamı evlenmek mecburiyyetindeyik?
[
Qeder, Allahın elminin bir ünvanıdır. Evliliyin qeder olmaması üçün, Allahın evlenen o iki adamdan xebersiz olması lazımdır. Bu ise elmi her şeyi, her mekanı ve her zamanı ehate eden Allah haqqında düşünüle bilmez. O halda sualımızın cavabı, "Evlenmek elbette qederdir." olacaq. Ancaq burada iki ferqli veziyyet söz mövzusu ola biler:
1. Allah, ezeli elmi ile evlenecek qadın ve kişinin, öz cüzü iradelerini istifade ederek bir-birleriyle evlenmek isteyeceklerini bilmiş ve zamanı geldiyinde onların bu arzularını küllü iradesiyle yaradacaq olduğundan öteri, ezelde qeder defterlerine bir-birleriyle evleneceklerini yazmışdır. "Elm meluma tabedir." qaidesiyle bu yazı onların arzu ve iradelerine tabedir. Yeni qeder defterinde bunlar bir-biriyle evlensin deyil, bunlar bir-biriyle evlenecek deye yazılmışdır.elbette bele bir yazı insanı mecburedici deyil.
2. Bezen de ya bir şükrya da sebirle imtahan olunmaları üçün, qulun cüzü iradesi qarışmadan Allah iki adamı qarşıiaşdırar ve onları bir-birleriyle evlendirer. eger bu evlilik gözel bir evlilik olmuşsa bu, qadın ve kişiden şükrün istenildiyi bir nemetdir. eger bu evlilik pis bir evlilik olmuşsa bu evlilik, sebrin istenildiyi bir imtahan olar. Kişi qadınla, qadında kişi ile sınanılar. Demek ki, edilen bütün evliliklerde qulların cüzü iradeleri esas alınmamaqdadır. Başqa bir ifadeyle, ixtiyari hereketlerden olan evlilik, bezen ıztırari(Çaresizlik içindeolmaq. Mecburiyyet.) hereketler kimi qulun müdaxilesi ve seçmesi olmadan meydana gelir. O halda bu hökmleri bir qaide olaraq bilmeliyik.
a) eger qul bir şeyin olmasını ister, ancaq Allah onun olmasını arzu etmezse, o hereket vücuda gelmez ve meydana çıxmaz. eger varlığa gelmeyen bu arzu, bir xeyr ise qul niyyetinin mükafatını görer.
b)eger qul bir şeyin olmasını ister, Allah da onun olmasını arzu etse, o hereket varlığa gelir ve yaradılar. Bu hereketin yaradılmasına qulun cüzü iradesi sebeb olduğundan öteri, qul bu hereketinden mesuldur. Xeyirli bir iş ise mükafat, pis bir iş ise ceza görer.
c) Qulun heç bir müdaxilesi olmadan, sırf Allahın dilemesiyle yaradılan hereketler: Bu cür hereketlerde qulun cüzü iradesi işe qarışmaz. Dahaevvel ifade etdiyimiz kimi şükrle ve ya sebirle imtahan olunmaları üçün Allah onu var eder.
Bunun kimi evlilik bezen ikinci qrupa aid olan bir hereketdir. Qulların cüzü iradelerini istifade etmeleri neticesinde Allah istediklerini yaradar. Bezen ise üçüncü qrupa giren bir hereket olar. Allah qullarının iradelerini qarışdırmadan onları bir-birleriyle evlendirer. Ancaq her iki veziyyetdede evlilik qederdir.
Salam ve dua ile...
Menbe: suallarlaislam.com
